WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD. 



NATUURKUNDE. 



Thermo-elektrische batterijen van Clamond. — In den vorigen jaargang 

 van dit bijblad berichtte ik aangaande deze batterijen naar aanleiding van 

 wat daarvan door clamond zelven aan de Académie des sciences was mede- 

 gedeeld (bijblad 1874, bl. 52). Thans ontving ik door tusschenkomst vanden 

 instrumentmaker funckler alhier zulk eene batterij uit Parijs. Ik acht het 

 niet onbelangrijk dienaangaande op nieuw te berichten , nu ik dit doen kan 

 naar eigen ondervinding. 



Zij is van de kleinste soort der vier , welke de maker in den handel brengt. 

 équivalent a deux petits couples de Bunsen , heet het op zijn prijscourant. 

 Zij bestaat uit 27 elementen , staven van het metaalmengsel zink en anti- 

 monium , met ijzeren reepen. Deze zijn , in drie lagen boven elkaar , kring- 

 vormig gerangschikt rondom een Bunsenbrander : een cilinder van aardewerk , 

 van boven gesloten en in den wand van een aantal openingen voorzien. De 

 toeleidingsbuis voor dezen brander draagt in een koperen bus een drukking- 

 regelaar , die begint te werken even voordat de drukking van het toegevoerde 

 gas die van 15 mM. water bereikt. 



Nog binnen het half uur na het doen ontvlammen van het gas heeft de 

 stroomsterkte haar maximum bereikt. Door tegenstelling met twee Bunsen- 

 elementen kan men zich overtuigen dat de elektromotorische kracht der batterij — 

 bij een temperatuur in het vertrek van 57° F. — niet volkomen met die van 

 twee dier elementen overeenkomt. Juister zou het zijn om haar met die van 

 l 3 /,, Bunsen gelijk te stellen. En de inwendige wederstand is veel grooter, 

 dan men die in een zoo geheel metalen stroombaan zou verwachten , zoo groot , 

 dat men clamond's boven aangehaald woord, petits, wel naar den letter 



5 



