104 COPERNICUS EN KEPLER. 



Tot nagenoeg het midden der 16e eeuw bleef men zoo de aarde als 

 het middelpuntig lichaam der schepping beschouwen. Zon , maan en 

 sterren hield men voor ondergeschikte lichamen , die , zoo al niet geheel , 

 dan toch hoofdzakelijk om de aarde bestonden, en wel de zon als het 

 groote licht des dags om de aarde te verlichten en te verwarmen , 

 en de maan , het kleinere licht , om hare nachten te verhelderen ; beide 

 om den tijd op aarde te regelen. Zoo meende men was de voorstelling 

 van 't heelal geheel in o-vereenstemming met de uitspraken des bijbels. 



Nu echter trad copernicus op en bracht een stelsel aan 't licht , dat, 

 op wetenschappelijke gronden gevestigd , de inrichting van ons zonne- 

 stelsel op eene juiste wijze deed kennen, en gaf zoo aanleiding tot eene 

 wereldbeschouwing, die door latere waarnemingen en ontdekkingen 

 gebleken is geheel overeenkomstig de waarheid te zijn. 



NicoLAAS copernicus werd den 19 Januari , of volgens sommigen , den 

 19 Februari, 1472 te Thorn, eene stad die nu tot Pruisen doch toen 

 tot Polen behoorde, geboren. Hij toonde reeds in zijne jeugd groote 

 liefde voor de sterrenkunde te hebben, doch ging naar Krakau om er 

 de geneeskunde te bestudeeren. Aan het einde zijner medische studiën ver- 

 wierf hij aldaar den graad van Doctor en vertrok op 23jarigen leeftijd 

 naar Italië, waar hij zich te Bologna vooral op de wis- en sterren- 

 kunde toelegde, met dat gevolg, dat hij te Eome tot Hoogleeraar in 

 de wiskunde werd benoemd. In het begin der 16^ eeuw keerde hij 

 naar zijn vaderland terug en werd , door tusschenkomst van zijn oom , 

 die Bisschop was van Ermeland , een gewest in Polen , tot domheer 

 benoemd te Frauenburg , eene stad in het toenmalige Poolsch-Pruisen , 

 aan den mond der Weichsel. 



Daar zijne betrekking hem nog al eenigen vrijen tijd overliet, zoo 

 werd hij hierdoor in staat gesteld om zich meer bepaald te wijden aan 

 de beoefening der wetenschap , die hem het meeste aantrok , aan de 

 sterrenkunde. 



Bij zijne waarnemingen en nasporingen werd hij meer en meer over- 

 tuigd van het onmogelijke om , volgens het stelsel van ptolemaeus , 

 den loop der planeten te verklaren. Ook het stelsel der Egyptenaren 

 was daartoe niet in staat. Hoewel op eene meer voldoende wijze de 

 versch^nsels , die men bij de planeten Mercurius en Venus opmerkte , 

 daardoor verklaard konden worden, zoo voldeed het toch evenmin als 

 dat van ptolemaeus , en was daarom gewis ook niet in staat geweest 

 dat van den voor zgnen tijd waarlijk grooten Griek te verdringen. 



