120 COPERNICÜS EN KEPLEK,. 



mail ook bijzonder te stade kwamen om in de behoeften van zijn 

 gezin te voorzien. 



Ook te Ulm ging het hem overigens niet naar wensch , zoodat hij , 

 na een driejarig verblijf, zich genoodzaakt zag elders verbetering te 

 zoeken. En hij meende die te vinden , maar op eene hem en der we- 

 tenschap onwaardige wijze : hij werd astroloog of sterrenwichelaar bij 

 WALLENSTEIN, hertog van Friedland. Deze bekende veldheer was een 

 sterk aanhanger der astrologie en had bestendig een astroloog bij 

 zich om hem uit de sterren voor te lichten. Seni , de man die hem 

 hiertoe diende, werd hoog door hem geëerd en mild beloond. Ook 

 KEPLER schijnt op verzoek van wallenstein zijn horoscoop te hebben 

 opgemaakt , althans er is nog eene astrologische berekening voorhan- 

 den, die op den geboortedag van wallenstein betrekking heeft en van 

 eene horoscopische teekening is voorzien. 



Het schijnt intusschen, dat kepler te rechtschapen en te edel was, 

 om van de bijgeloovigheid van wallenstein ten zgnen voordeele mis- 

 bruik te maken, zoodat zij in 1629 van elkander scheidden , en kepler , 

 op raad of door toedoen van wallenstein, naar Rostock vertrok , waar 

 hem wel weder eene plaats als hoogleeraar, maar geen behoorlijk in- 

 komen ten deel viel. 



In den jare 1630 werd te Regensburg een rijksdag gehouden, en 

 kepler besloot daarheen te reizen, ten einde zoo mogelijk do hem nog 

 toekomende gelden machtig te worden , die hij voor zich en de zijnen 

 zoo hoogst noodig had. Het was laat in den herfst, toen hij vermoeid 

 en uitgeput van de reis aldaar aankwam. Hij ontwaarde reeds spoe- 

 dig dat deze drukke en roerige vergadering geen tijd en lust had om 

 naar de klachten van een bescheiden geleerde te luisteren. Vermoeid 

 naar het lichaam , maar nog meer neergedrukt naar den geest , voelde 

 hij zich niet wel , en deze ongesteldheid ontaardde weldra in eene ernstige 

 ziekte, die den 15^^^*^" November aan zijn nuttig en werkzaam, maar 

 moeielijk leven op aarde een einde maakte , nog voor hij zijn 59^*^^ 

 jaar had beleefd. 



Kepler's eerste vrouw, barbara muller, was reeds in 1611 te 

 Praag overleden, kort nadat zij drie kinderen had verloren, dat haar 

 zoo schijnt te hebben geschokt , dat zij krankzinnig is geworden. In 

 1613 trad hij in het huwelijk met zijne tweede vrouw , susanna reuï- 

 ïiNGER , die hem zeven kinderen schonk en hem nog 6 jaar overleefde. 



Kepler's lijk werd begraven in de kerk van Sint Pieter te Regens- 



