228 ^ DE OMSTREKEN VAN ALKMAAR. 



jaartelling. Ware radboud geen magtig vorst geweest, zijne dochter 

 THEUDESiNDE ZOU niet zijn uitgehuwelijkt aan den zoon van karel 

 martel; — maar onze oude kronijken zijn meest onder Frankischen 

 invloed geschreven, en onpartijdigheid was het kenmerk van melis 

 STOKE en JAN VAN LEYDEN niet. 



De strijd der Friezen tegen de Franken had in mijn oogen een 

 gewigtige beteekenis. Het was de strijd van een onafhankelijk Noordsch 

 volk tegen zuidelijke zeden en gewoonten, die het niet wilde aanne- 

 men; een strijd, die nog voortduurt, — die in onzen tijd ten voor- 

 deele van het Noorden schijnt te zullen beslist worden. 



De breede waterstroom heeft heel wat Friezen en Franken medege- 

 sleept, heel wat bloed gedronken, voor graaf jan Vronen met innige 

 wraakzucht van de aarde verdelgde. 



Voor de bloeijende koopstad is een nederig dorpje in de plaats ge- 

 komen. Vronen werd St. Pancras : de godin werd veranderd tot een 

 Sint ; het breede water werd allengs drooggemaakt , — vrede heerschte 

 tusschen Westfriezen en Kennemers , — en Alkmaar zag al zijn 

 meren tot groene weilanden herscheppen. 



De ligging der breede vlakte tusschen Alkmaar en de duinstreek 

 komt zeer overeen met die der veenige landen tusschen Haarlem en 

 Overveen. Haarlem ligt op het uiteinde eener reeks van binnenduinen , 

 die omstreeks het slot Teylingen beginnen, en waarop ook de bos- 

 schen van Lisse , Hillegom , Heemstede en de Haarlemmerhout gelegen 

 zijn. Evenzoo ligt Alkmaar op een zandrug, waarvan in het bosch van 

 Heilo de heuveltjes te zien zijn, die zich zuidelijker , bij Castricum , met 

 de duinen vereenigt en bij Marquette en Heemskerk weer te voorschijn 

 komt. Ten noorden van Alkmaar vinden wij dien zandrug weder te 

 St. Pancras , en welligt in de lage zandheuveltjes , die tusschen Petten 

 en Callandsoog langs het NoordhoUandsch kanaal liggen. Deze zandrug 

 vertoont de laatste sporen van eene voormalige reeks zeeduinen , wier 

 rigting men zuidelijk tot nagenoeg aan den hoek van Holland, bij 

 Loosduinen kan vervolgen. Die binnenduinen zijn op vele plaatsen 

 afgezand of verstoven. In hun oorsprong is nog veel raadselachtigs. 

 Ongetwijfeld heeft de zee ze daar opgeworpen, maar in welk tijdperk? 

 Waarschijnlijk waren zij eenmaal een opstuivende zandbank, evenals 

 men van de tegenwoordige zeeduinen aanneemt. 



De meest algemeene ligging zoowel van buiten- als binnenduinen 

 is in evenwijdige reeksen van Noord tot Zuid. Waar de zeeduinen 



