246 DE OMSTREKEN VAN ALKMAAR. 



Een uitgestrekte kale, witte bergrug, met breed e stoute om- 

 trekken , zonder eene enkele plant , zonder een grasscbeutje zelfs , 

 scherp afstekende tegen de donkerblaauwe lucht; — een zandgletscher, 

 waarop gij huiverig zijt den voet te zetten, — en rondom u niets dan 

 barre wildernis. Ik geloof niet dat ergens in ons land een woester 

 natuurtafereel is dan hier. Zoo kaal, zoo huiveringwekkend moeten 

 ook de zandhoogten van de Curische Nehrung bij Memel zijn. Nergens 

 zijn de duinen van Holland zoo bewegelijk en veranderlijk als hier, 

 en gestadig stuiven hier nieuwe zandmassa's opeen tot hoogten, die 

 somtijds het land dreigen te overstelpen. 



Troosteloos ronddwarrelend , door wervelwinden voortgezweept , gelijk 

 de zondaars in Dantes hel, zweeft hier de zandgeest, zonder rust te 

 kunnen vinden, en vermoordt en verstikt de vriendelijke duinplan- 

 tjes , en overstelpt het geboomte en belet allen plantengroei. Hier 

 woont de revolutie , "c?er Geist der stets vernemt^\ en ontziet in z^n 

 dollen onzin niets — tot eenmaal een held onder de menschen zal 

 opstaan en zeggen : Ik zal gezag en orde brengen in die wanorde ; ik 

 zal die zandzee herscheppen tot een aardsch paradijs. En wie dat 

 ernstig wil, dien zal het gelukken. 



Ga naar Duinendaal bij Bloemendaal , waar de hooge duinen tot 

 over de toppen heen met een donker bosch zijn bedekt , waar groen 

 bemoste paden tusschen welriekende sparren en dennen u langs de 

 helling omhoog leiden , waar holle wegen en steilten , afgronden en 

 ravijnen zgn gevormd, overal met mossen bekleed en met welig ge- 

 boomte begroeid, een paradijs — op gewoon duinzand. 



Dat paradijs is het werk van één man, van een achtings waardig 

 burger van Haarlem. Hij is reeds lang dood, en ik heb hem maar 

 even gekend, maar — wie zijn werk ziet, zal zeggen: hij was niet 

 een van die Hollanders , van wie Groote Pier getuigde : ** Groot van 

 rade , maar klein van dade." Zoo ooit een Haarlemmer zich een mo- 

 nument gesticht heeft, is hij het geweest. 



Een paar geweerkogels van 1799, zooals men dikwijls in de Berger 

 duinen vindt, herinneren ons dat wij nog op het tooneel der wanorde 

 zijn. Vroeger schoten ze elkander met ronde kogels dood, thans met 

 spitse. Voor eenige jaren vond men hier nog geheele Russen onder 

 het zand; geraamten met het puntige suikerbrood nog op het hoofd 

 en de wapens aan het lijf. Zoo ik ooit gedwongen was geworden om 

 in den oorlog mijne broeders te dooden , zoo ik ooit één armen sol- 



