MOSSEN. 



309 



kunnen volgen; beter is 't nog zich een levend exemplaar te ver- 

 schaffen, hetgeen niet moeilijk valt, daar ze overal in onze omge- 

 ving groeien. 



Zonder uitzondering zijn alle mossen sierlijke plantjes , die zeker wel 

 tot de meest algemeene behooren en bijna nergens ontbreken waar 

 een weinig aarde en vochtigheid ze de gelegenheid tot groeien geven. 

 Somtijds zou men zeggen dat alleen reeds vocht voldoende was tot 

 hun groei, want dikwijls worden zij op plaatsen aangetroffen waar 

 bijna geen aarde te ontdekken is. 



Op daken en muren, waar door den invloed der atmosfeer de steen 

 of kalk een weinig verweerd is , schieten sommige soorten , vooral 

 Grimmia en Barbula , spoedig op , en menig oud gebouw heeft zijn 

 schilderachtig uitzien voor een groot deel te danken aan de groene 

 of zilverachtige, met roodbruin gemengde kleur dier kleine mossen; 

 geen boom bijna of ze worden er op gevonden, te midden van die 

 andere meer leerachtige plantjes, de korstmossen; aan den voet der 

 boomen , tusschen gras , straatsteenen enz. overal komen zij voor. 



^'^S- !• De meeste mossen bezitten eenen dunnen 



draadvormigen stengel , die al of niet in tak- 

 ken verdeeld is, naar onder toe bruin of 

 zwartachtig wordt en daar bezet is met ve- 

 zeltjes die het plantje in den grond bevesti- 

 gen (fig. 1, a). 



Het meest in 't oogvallend zijn de teedere, 

 dikwerf b>ijna doorschijnende blaadjes {b) die 

 dan eens netjes in rijen, dan weder meer ver- 

 spreid aan den stengel staan en naar boven 

 dikwijls rosetvormig bijeen komen. Uit het 

 midden dier bovenste blaadjes, of ook wel zij- 

 delings boven de takken ontspringen fraaie , 

 roodbruine steeltjes , die aan hun voet door 

 een kokertje , de zoogenaamde scheede (c) omge- 

 ven zijn, en van boven uitloopen in een knop- 

 vormig aanhangsel , dat , in ongeschonden toe- 

 stand , door een kapje bedekt wordt. 



De steel , waarop dat knopje is gezeten , be- 

 toont zich dikwerf zeer gevoelig voor het af- of toenemen der vochtig- 

 heid , waarbij het zich wringt of draait , hetgeen de reden is waarom 



