VUURSPUWENDE BERGEN EN HEETE BRONNEN. 329 



een uitbarsting die des te meer verschilt van het gewone vreedzame 

 verloop , hoe langer de uitwendige rust heeft geduurd. Dan valt de 

 grond plotseling in , de aarde beeft door den schok. Nu breken gassen , 

 dampen en slijk met vreesselijk geweld naar buiten, zij werpen brok- 

 ken van het verharde slijk en steenbrokken , uit de doorgebrokene 

 lagen medegesleurd , hoog in de lucht , en al die stoffen worden door 

 de wrijving zoo heet dat de brandbare gassen en de vloeibare olie- 

 achtige stoffen onder het uitbarsten ontbranden , en in schrille vlam- 

 men opflikkeren. Dat ziet men niet zelden bij de slijkvulkanen van 

 Taman en Kertsj. Hun kegels van uitgeworpene stoffen, hun krater- 

 kegels , zijn eenige honderde meters hoog , en vooral de Koekoe Oba 

 vertoont nu en dan hevige uitbarstingen. Bij een van die uitbarstingen 

 vloeide er uit den krater een stroom van heet slijk die zich tot op 

 800 meters ver over de vlakte aan den voet van den heuvel verspreidde, 

 een slijkmassa die op 7 000 000 kubiek meters werd berekend. In 1835 

 was er een groote uitbarsting op het eiland Taman. Het beven of 

 schudden van den grond was gedurende twee dagen aaneen duidelijk 

 voelbaar, en ging vergezeld van een verschrikkelijk gekraak en ge- 

 rommel in de barstende en naar beneden zinkende steenlagen , zoodat 

 het geleek alsof er zware kanonschoten in den grond werden losgebrand. 

 Bij die uitbarsting werden slijkklompen en steenen tot een hoogte van 

 15 meters in de lucht geslingerd. 



Uit al het bovenstaande blijkt dus, dat het uitwerpen van stoffen 

 uit den grond, soms vergezeld van vuurverschijnselen , in verband 

 staat met de aanwezigheid van water in den bodem. 



Het is bekend dat er op vele plaatsen van de aardkorst groote holen 

 en grotten zijn met water gevuld , onderaardsche meren en rivieren , 

 waarbij die van de oppervlakte soms onbeteekenend zijn. In streken 

 waar een groote hoeveelheid water in onderaardsche holten verzameld 

 is , ontstaan uitbarstingen die slechts uit slijkerig water bestaan. Bij 

 Guatemala in Zuid- Amerika bevindt zich een zoogenoemde wat er vul- 

 kaan, die nog nooit iets anders dan water heeft uitgeworpen, maar 

 water in stroomen , in zulk een hoeveelheid dat het in het jaar 1 741 , 

 toen de geheele kruin van den berg plotseling ineen zakte, de stad 

 Ciudad Vieja heeft verwoest. Somtijds worden er met zulk onderaardsch 

 water zelfs visschen uitgeworpen, die in de holen en grotten der aard- 

 korst leefden. Dat is onder anderen in Quito gebeurd toen de Cotopaxi 

 in 1801 stroomen van slijkerig water uitwierp , waarin zooveel vischjes 



