HYDROSTATISCHE TOESTELLEN IN HET DIERENRIJK. 363 



len, botten enz. aanbelangt, zoo stemt het ontbreken oener zwemblaas 

 bij hen en nog eenige andere visschen geheel overeen met hunne bij- 

 zondere levenswijze. Zij houden zich steeds aan den bodem der zee op 

 en liggen daar met een hunner zijden benedenwaarts gekeerd , zoodat 

 het bezit eener zwemblaas wel verre van voor hen voordeelig te zijn , 

 hun integendeel tot last zoude wezen. Doch zonderlinger is het dat 

 er eenige vischgeslachten zijn , waarvan sommige soorten een zwem- 

 blaas hebben, andere niet. Zoo ontbreekt zij b. v. bij de gewone ma- 

 kreel (Scomber Scomber) en ook bij de tonyn {Scomber Thynnus) , terwijl 

 zij daarentegen bij andere daarop zeer na gely kende makreelachtige 

 visschen {Scomber pneumatophorus e. a.) wel voorkomt. Wat de reden 

 hiervan is , kunnen wij zelfs niet gissen. Waarschijnlijk echter zoude 

 het raadsel zich oplossen, wanneer wij nauwkeuriger bekend waren 

 met de bijzonderheden der levenswijze van dit geschubde vee , dat zich 

 in de diepten des oceaans te veel aan onzen blik onttrekt. Hoe dit zij , 

 waar een zwemblaas woi*dt aangetroffen , daar mogen wij wel aan- 

 nemen , dat zij voor het dier , dat haar bezit , op de eene of andere 

 wijze nuttig is. Maar welke is de rol die aan haar moet worden toe- 

 gekend ? Op die vraag kan alleen het onderzoek antwoord geven ; en , 

 zal dit antwoord voldoende zijn, dan moet dit onderzoek zich niet tot 

 een enkele of eenige weinige soorten van visschen bepalen, maar zich 

 over een zoo groot mogelijk aantal van soorten uitstrekken. Slechts 

 in eenige hoofdpunten toch stemmen de zwemblazen van alle visschen, 

 die dit orgaan bezitten, onderling overeen. De zwemblaas is altijd 

 gelegen in de buikholte, onder tegen de wervelkolom aan, boven het 

 spijsverteringskanaal; haar lengte-as valt samen of is althans even- 

 wijdig met de lengte-as van het lichaam, in dier voege dat het zwaarte- 

 punt van den visch in hare holte ligt. Haar wand wordt gevormd 

 door twee rokken , in welker nadere beschrijving ik niet treden zal ; 

 alleen doe ik opmerken dat deze stevig en veerkrachtig en dus voor 

 uitzetting en inkrimping vatbaar zijn. Ook stip ik hier in het voorbij- 

 gaan aan , dat de binnenste dezer rokken de welbekende vischlijm 

 levert , die vooral verkregen wordt van de zwemblazen der in de rivie- 

 ren van Europeesch- en Aziatisch Rusland in groot aantal levende steuren. 

 Wat de grootte en gedaante der zwemblaas betreft , zoo komen ten 

 dien aanzien allerlei verschillen voor. Er zijn visschen, waar de zwem- 

 blaas zich in de geheele lengte der buikholte uitstrekt, ja zelfs nog 

 iets verder, in het zich daaraan sluitend staartgedeelte ; andere daar- 



