WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD. 



STERREKUNDE. 



Een nieuw middel om den afstand der sterren te meten. — In de jongste 

 vergadering der British Association opperde professor tait het volgende denk- 

 beeld om langs spectroskopischen weg den afstand der sterren te meten. Wan- 

 neer van twee sterren , die eene dubbelster uitmaken , de eene om de andere 

 draait, dan zullen zij met gelijke snelheid zich van de aarde verwijderen of 

 tot deze naderen , wanneer beide elkander bedekken , maar wanneer zij zich 

 gescheiden vertoonen , zullen de snelheden verschillen. Nu kan men de snel- 

 heid bepalen door de verplaatsing der strepen in hun spectrum te meten ; 

 het verschil in die verplaatsing geeft de betrekkelijke snelheid van elke ster 

 in verhouding tot elkander ; deze snelheid , in verband met den duur van 

 den omloop , veroorlooft de grootte der baan , en daaruit den afstand van de 

 ster tot de aarde , te berekenen, hg. 



AARDKUNDE. 



Het ontstaan van den waterval bij Schaffhausen. — In een opstel, ge- 

 plaatst in het Neues Jahrhuch für Mineralogie , Geologie und Palaeontologie , 

 1871 H. 6 p. 582, toont de heer leopolu wüktenberger aan, dat de 

 Rhijn vóór den ijstijd een ander beloop heeft gehad dan tegenwoordig, en 

 dat hij uit zijne vroegere bedding verdrongen is door machtige moraine-vor- 

 mingen , die met gletschers werden afgevoerd en in het vroegere rhijndal af- 

 gezet. Tevens is daarvan het ontstaan van den bekenden waterval het gevolg 

 geweest. Een en ander is door een schetskaartje opgehelderd. hg. 



1 



