58 WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD. 



glas zijn; in 't laatste geval is het een uitgetrokken glasbuis van 0,7 tot 1,5 

 mM. middellijn der monding. 



Als nu het gaas op den gewonen , boven aangegeven afstand van den bran- 

 der is geplaatst , dan verkrijgt men in de buis een lichtende vlam van 15 

 tot 20 cM. hoog, welke reeds een groote gevoeligheid voor hooge en scherpe 

 geluiden , sisklanken enz. bezit. Door het hooger opschuiven van het gaas met 

 de buis wordt de vlam korter en minder lichtend , totdat zij ten laatste in 

 heftige beweging geraakt , en een zingend geluid in de buis doet ontstaan. 

 In dien toestand is zij voor uitwendigen invloed geheel ongevoelig. Plaatst 

 men nu het gaas een weinig lager, zoodat dit "zingen" juist ophoudt, dan 

 heeft de vlam hare grootst mogelijke gevoeligheid , welke in niets onder- 

 doet voor die welke men alléén bij een veel aanzienlijher gasdrukhing van 

 eene gewone vlam zonder gaas of buis kan verkrijgen onder de gunstigste 

 omstandigheden. En die gevoeligheid is nu niet alleen zichtbaar maar ook 

 hoorbaar. Want niet slechts verkort zich de vlam bij het minste sisgeluid , dat 

 op een aanmer keiijken afstand ontstaat; maar telkens "zingt" zij daarbij. 



In plaats van een glazen kan men ook een koperen of ijzeren buis om de 

 vlam plaatsen , zonder dat de uitkomsten , behalve wat de zichtbaarheid aan- 

 gaat, daardoor veranderd worden. Dan vooral kan men , door den brander een 

 weinig zijdelings te verplaatsen , zoodat de vlam den wand der buis juist 

 aanraakt, deze zoo stellen dat zij aanhoudend "zingt", maar nu om bij elk 

 scherp geluid dat in de nabijheid klinkt te zwijgen , en weder te beginnen 

 zoodra die stoornis ophoudt, 



Ref. heeft deze proefnemingen herhaald en , voor zoover dit van een geheel 

 geïmproviseerde inrichting kon verwacht worden, de uitkomsten uitnemend 

 bevestigd gevonden. ln. 



De oorsprong der zonnewarmte. — Maxwell BkLh{Monthli/noticesofthe 

 royal astronomical Society^ en daaruit in het Philosophical magazine XXXXIII 

 p. 476) vindt, door te berekenen lo hoeveel warmte er moet ontwikkeld worden , 

 wanneer de zon zich samentrekt, zoodat haar middellijn een Eng, voet kleiner 

 wordt , en 2o hoeveel warmte-eenheden dit hemellichaam in een jaar uitstraalt 

 in alle richtingen , dat dit geheele warmteverlies zou gedekt worden door eene 

 jaarlijksche vermindering in de middellijn der zon van "Slechts 129 Eng. voe_ 

 ten of ruim 42 Meter, eene vermindering, die na eeuwen nog nauwelijks 

 voor ons bemerkbaar zijn moet. ln. 



