2 BIJDRAGE TOT DE GESCHIEDENIS DER HAGELTHEORIEN. 



ontwikkeling onzer kennis. Daarom juist is de geschiedenis van de 

 hageltheoriën niet van belang ontbloot, en mag eene bijdrage tot die 

 geschiedenis op eenige belangstelling hopen. 



Het zou ondoenlijk zijn alle theoriën te bespreken, want haar aan- 

 tal is legio. Vele schrijvers schijnen een kinderachtig genoegen te 

 smaken, wanneer zij van ''mijne theorie" mogen spreken, al hebben 

 zij ook hoegenaamd niets nieuws medegedeeld. Het schitterendst voor- 

 beeld van zulk eene ijdelheid vond ik bij Prof. mohr uit Heidelberg, 

 die aan het einde van het stuk , waarin hij ons zijne theorie mede- 

 deelt, verhaalt, hoe hy aan die schoone ideeën gekomen is. Hg stond 

 voor een geopend venster naar het vallen der hagelsteenen te staren, 

 en dacht na over de verschillende hem bekende theoriën. Eensklaps 

 gaat er een licht voor hem op ; alles is hem helder. "Da flöszte mir 

 "der Geist es ein. Froh rief ich aus; jetzt hab's gefunden!" Met deze 

 woorden eindigt hij zijn stuk; jammer, dat die geest later gebleken 

 is een leugengeest geweest te zijn van de ergste soort ! 



Een ander zegt met plechtigen ernst: "dat hij zijn leven zal wijden 

 aan het vi'aagstuk der hagelvorming." Hij begint echter reeds aan- 

 stonds met eene theorie te geven, die gebleken is evenmin bestand 

 te zijn tegen eene gezonde kritiek. Deze betuiging is reeds meer dan 

 25 jaar oud , en in al dien tijd hebben wij niets meer van den schrij- 

 ver aangaande zyne theorie vernomen. Misschien is hij ontrouw ge- 

 worden aan zijne belofte. 



Doch met dat al zullen wij gelegenheid hebben, een aantal hoogst 

 belangrijke feiten te bespreken , en met vele vernuftige theoriën ken- 

 nis te maken. 



Het zal wellicht niet ondienstig zijn, met een enkel woord de ver- 

 schijnselen te herinneren, die verklaard moeten worden. Deze toch 

 moeten ons helder voor den geest staan , zullen wij met eenig recht 

 een oordeel over hunne verklaring vellen. 



Men onderscheidt twee soorten van hagel , den winterhagel (grésils, 

 Graupel) en den zomerhagel (grêlons , Schl ossen). De eerste soort is 

 in den regel ondoorschijnend; de korrels gelijken op kleine sneeuw- 

 balletjes , en naderen nu eens meer , dan eens minder in gedaante en 

 samenstel tot de eigenlijke hagelkorrels of hagelsteenen. 



Omtrent het gewicht der hagelsteenen zijn talrijke verhalen in om- 

 loop. Men spreekt van hagelkorrels , die 5 ons wegen. Sommige schrij- 

 Ters vergelijken ze, wat de grootte betreft, met hazelnoten, of met 



