108 EENE NIEUWE VERKLARING VAN HET NOORDERLICHT? 



door ijsmassaas zijn weerkaatst geworden; — misschien is het waar- 

 schijnlijkste, dat deze boog wordt verwekt door die stralen, welke na 

 afgelegden weg en meermalige terugkaatsing eindelgk het laatst door 

 de onderste lagen der cirrostratus ons toegezonden worden. Het dikwijls 

 voorkomen van meerdere concentrische lichte bogen pleit alsdan ook 

 Yoor de laagsgewijze ligging der wolkmassaas bij 't weerkaatsen van 

 het noorderlicht. 



Het "donkere segment" schijnt ons toe, niets dan eene onverlichte 

 plek te zijn , veroorzaakt door het op eenige mijlen afstands plaatse- 

 lyk ontbreken van vederwolken en lagen , zoodat kort boven den ho- 

 rizon de hemel onbezet is , en aldaar de lichtstralen wel doorgaan 

 naar de meer nabij gelegene wolkenlagen, doch niet worden terugge- 

 kaatst. In allen gevalle vertoont het segment analogie met een meer- 

 malen ook beneden het avondrood waargenomen "donker segment"; 

 misschien ook is het juist , dat dit laatste , en, ten gevolge van verdere 

 terugkaatsing en perspectief, ook het noorderlicht-segment , zijn te be- 

 schouwen als eene schaduw , door de aarde op haar dampkring geworpen. 



De "kroon" blijft nog het moeilijkst te verklaren ; wellicht is zij een 

 perspectivisch verschijnsel, wellicht ook te vergelijken met werkingen 

 als de raadselachtige fata morgana. 



Bij den langen weg , dien de lichtstralen afleggen door den damp- 

 kring (waarbij , even als bij het voorafgaande , ook op de breking is 

 te letten), bij het aanmerkelijke deel des dampkrings, dat doorloopen 

 wordt, en de veranderlijkheid van den toestand der atmosfeer, en bij 

 de steeds voortgaande aswenteling der aarde , kan het niet verwonde- 

 ren , dat het noorderlicht gewoonlgk zoo kort duurt , en gedurende dien 

 tyd nog zoo vele en snelle afwisselingen en bewegingen vertoont. 

 Door de geheele afhankelijkheid des verschijnsels van den toestand 

 der verschillende dampkrings-streken , door welke de lichtstralen pas- 

 seeren , verklaart men gemakkelijk die afwisselingen , zoowel als de 

 betrekkelijke zeldzaamheid van het noorderlicht. Dezelfde oorzaken , die 

 het morgenrood veel zeldzamer maken dan het avondrood, zijn voorts 

 ook de aanleiding tot het veel zeldzamer voorkomen van het noorder- 

 licht in de uren na middernacht. 



Waarschgnlijk bestaan deze oorzaken voornamelijk daarin, dat, ten 

 gevolge der nachtelijke afkoeling, de laag- en vederwolken eenige uren 

 na zons-ondergang zich oplossen en in andere vormen overgaan, door- 

 dien de ijsnaaldjes als sneeuw nederdalen, om meestal in eene lagere 



