130 IETS OVEK BESMETTELIJKE ZIEKTEN. 



ver empirische kennis niet mag blijven berusten , maar er naar streven 

 moet om de feiten, die haar onderwerp zijn, in verband te brengen 

 met andere, d. i. te verklaren. 



Een der onderwerpen van de geneeskunde, waarbij het streven meer 

 en meer duidelijk wordt om uit de reeks der op zich zelf staande zui- 

 ver empirische feiten te treden en zich , althans gedeeltelijk , aan andere 

 natuurwetenschappen aan te sluiten, is de leer der infectie. 



In 't algemeen kan men zeggen dat er infectie , d. i. besmetting in 

 ruimeren zin , bestaat , wanneer in het ligchaam een bepaalde ziekelijke 

 toestand geboren wordt ten gevolge van de opneming van buiten af in 

 het bloed van eene bepaalde stof, en wel zóó , dat de laatste steeds de voor- 

 waarde voor den eersten is. Met andere woorden : eene specifieke stof, opge- 

 nomen in het bloed , moet eene specifieke ziekte , d. i. een ziekelijken toe- 

 stand , die zich steeds door bepaalde eigenaardigheden van alle andere zie- 

 kelijke toestanden onderscheidt , doen geboren worden , zal er van infec- 

 tie spraak zijn. Wanneer bv. de stof , welke die dan ook zijn moge, die 

 zich onder zekere omstandigheden uit een moerassigeu bodem , of die , 

 welke zich uit rottende dierlijke stoffen ontwikkelt , in het ligchaam wordt 

 opgenomen , en daarin in het eerste geval eene van die ziekten doet ont- 

 staan , die men met den naam van malaria- ziehten bestempelt , of in het 

 andere geval aan typhus of onder andere omstandigheden aan eene an- 

 dere bloed- ziekte het aanzijn geeft, dan is het ligchaam met eene 

 dier stoffen geïnficieerd, besmet. Zoo is het ook met de smetstof, die 

 zich in lijders aan pokken, roodvonk, mazelen ontwikkelt, en dan weer 

 anderen besmet; ook die is eene eigenaardige, specifieke stof, welke, 

 in een ander ligchaam opgenomen, daarin juist die ziekte doet ont- 

 staan, en geene andere. De moerassmetstof verwekt nooit pokken, 

 de pokkensmetstof nooit mazelen of malaria-ziekten , enz. enz. Even- 

 zoo , wanneer een meusch door een dollen hond gebeten wordt , of 

 het vleesch van aan miltvuur gestorven vee eet, dan wordt op die 

 wijze in zijn bloed eene bepaalde inficiërende stof ingevoerd, die daarin 

 een bepaalden ziekelyken toestand doet ontsta/an ^ 



^ Men ziet, dat de infectie, zoo opgevat, in liet wezen der zaak weinig of niet ver- 

 schilt van vergift'ujing , voor zoover daarbij de giftstof in het bloed wordt opgenomen 

 en zekere ziekelijke verschijnselen doet ontstaan , die voor elke giftstof steeds in de hoofd ■ 

 zaak dezelfde zijn. Daarom spreekt men ook wel eens van moerasgijt , typhusgift , 

 pokkengift , om daarmede de specifieke stoffen aan te duiden, die de genoemde ziekten 



