176 HALLUCINATIEN EN VERWANTE VEllSCHIJNSELEN. 



geheel verschilt van dien in den droom , dat wij dadelijk tot de wer- 

 kelijkheid worden teruggeroepen en den droom spoedig vergeten. 



Het geval kan echter ook plaats grijpen dat de droom eenen die- 

 peren indruk nalaat , ja dat deze als het ware in den half wakenden 

 staat nog een tijdlang voortduurt. Wanneer dan de werkelijke toe- 

 stand, waarin wij op het oogenblik van het geheel ontwaken verkee- 

 ren , niet of weinig verschilt van dien waarin de droom ons verplaatste , 

 dan kan de misleiding daardoor veroorzaakt groot genoeg zijn om den 

 droom voor een deel der werkelijkheid te houden. 



Het zij mg vergund hier een tweetal zoodanige droomen te verha- 

 len, die ik beide reeds voor meer dan dertig jaren had. Zij zijn voor 

 mij leerzaam geweest en kunnen het wellicht ook voor anderen z^n. 



Ik had mij als jong geneesheer te Oudewater nedergezet en woonde 

 daar in den aanvang op kamers. Ik had de verkeerde gewoonte aan- 

 genomen, — die ik sedert heb afgelegd, — van des nachts zeer laat 

 opteblijven en bracht die nachtelijke uren door mikroskopiseerende , 

 lezende of schrijvende, en gezeten aan een voor den kachel geplaatste 

 tafel. Eens op een nacht zat ik weder daar ; de kachel snorde , de lamp 

 brandde helder; het mikroskoop stond voor mij op tafel; ik zat te 

 lezen. Daar wordt aan de de deur getikt en ik roep: "binnen!" De 

 deur bleef echter dicht. Eenige oogenblikken later wordt weder getikt, 

 en ik roep nogmaals: "binnen!" Doch er kwam niemand. Toen nu, 

 wederom na eenige oogenblikken, voor de derde maal getikt werd, 

 stond ik op en opende de deur. Dadelijk drong een monsterachtig ge- 

 drocht , van menschelijke gedaante , maar met een geweldig groot hoofd , 

 een Gorgonen-aangezicht en een wijdgeopenden mond of liever muil, 

 met groote , ver vooruitstekende tanden , de kamer binnen. Ik verloor 

 echter mijne bedaardheid volstrekt niet. Op het gezicht van het monster 

 herinnerde ik mij namelijk het geval van den boekverkooper nicolai , — 

 waarop wy beneden zullen terugkomen , — en dit gaf mij de overtui- 

 ging, dat wat ik zag een gewrocht mijner verbeelding was. Zonder 

 aarzelen greep ik dus het gedrocht bij de keel en drong het in eene 

 kleine ruimte tegen den muur, tusschen een boekenkast en een kastje 

 met eene collectie schelpen. Onder mijne drukking verdween het mon- 

 ster als had ik het door den muur heengedrukt. 



Op dit oogenblik werd ik wakker; ik lag op mijne gewone slaap- 

 plaats, in eene bedstede in dezelfde kamer. Mijne eerste gewaarwor- 

 ding was verwondering hoe ik daar op eens gekomen was. Eerst het 



