DE ONDERZEESCHE VULKAAN VAN TERCEIRA. 287 



"Eene groote menigte doode of stervende visschen dreven op de 

 oppervlakte van het water." 



De 5^1'' Juni is de dag geweest, waarop het verschijnsel den hoog- 

 sten graad van zijne werkzaamheid vertoonde. Dien dag reeds houdt 

 de uitwerping van groote blokken op , en de damp heft niet meer voor 

 het bloote oog zichtbare steenen omhoog. Daarna neemt alles van lie- 

 verlede af. Den 7^^^ werden er geene steenen meer geslingerd, en den- 

 zelfden dag tegen 10 uren des avonds , waren de dampen zelve ver- 

 dwenen. De meest werkzame tijd der vulkanische werking had zeven 

 dagen geduurd. 



De bewegingen van den grond zijn ook verminderd, zonder geheel 

 op te houden. Onder de schokken, die over 't algemeen zeer zwak 

 waren , heeft de Heer da costa er twee zeer hevige opgemerkt , die 

 met een onderaardsch gedruisch vergezeld gingen: te weten den 12^^'i 

 Juni om 10 uren des avonds, en den 13*^^- Juni om 9 uren 's mor- 

 gens. Na nog eenen anderen schok gevoeld te hebben, had er op den 

 IQien Augustus 's avonds om 10 uren en 45 minuten nog een laatste 

 en hevige plaats. 



De Heer rouQUÉ , die in September Terceira bezocht , schrijft het vol- 

 gende: "Den 21^^<^^ September heb ik een uitstapje langs de zuidwest- 

 kust van het eiland gedaan en heb er vele uitbarstingskegels en tal- 

 rijke lavastroomen gevonden. Bij mijn terugtocht heb ik eenige schip- 

 pers ontmoet, die mij naar de plaats der uitbarsting brachten. Wij 

 scheepten ons om middernacht in en waren om 7 uren 's morgens op 

 het punt der uitbarsting, dat deze lieden zeer wel kenden. Eene pei- 

 ling op deze plaats volbracht gaf mij eene diepte van 205 vademen. 

 Vele andere peilingen in de nabyheid in verschillende richtingen uit- 

 gevoerd , schijnen duidelijk aan te wijzen , dat do bodem van de zee 

 niet ten gevolge der uitbarsting veranderd is. 



"Het water der zee had daar , evenals overal in de nabijheid , eene tem- 

 peratuur van 21*^,5. Het eenige bewijs van vulkanische werkzaamheid, 

 dat nog bestaat, is eene zeer onregelmatige loslating van gas, door 

 myriaden kleine bobbels gevormd , die alle vier of vijf minuten bij 

 stooten te voorschijn komen op eene lijn van tien meters. De zee was 

 volmaakt stil , en in weerwil daarvan had ik alle mogelijke moeite 

 om een enkel buisje met dit gas gevuld te krijgen. Ik heb er in gevonden 

 de afwezigheid van koolzuur , de aanwezigheid van oxygenium in aan- 

 zienlijke hoeveelheid, 15 tot 20 p,'c, *en dat het overige brandbaar was." 



