EEN MERKWAARDIG GEVAL VAN OPGAANDE BLIKSEMSTRAAL. 355 



werd van zijne fondering afgerukt, vertikaal opgetild en in zijn geheel 

 zonder het om te werpen aan het eene einde ongeveer 3 M. en aan 

 het andere ruim 1 M. verschoven. Tot het metselwerk van dit gebouwtje , 

 tegen het woonhuis geplaatst , waren 7000 steenen verbruikt. Het was 

 van boven gedekt met een waterbak waarin eenig water was ; het 

 gewigt werd op 26000 K. G. geschat, behalve 1000 K. G. steenkolen 

 in het magazyn aanwezig. 



In den zomer van 1787 werden twee arbeiders, die onder een' boom 

 bij het dorp Tacon in de Beaujolais tijdens een onweder eene schuil- 

 plaats gezocht hadden, getroffen. Hun hoofdhaar werd boven in den 

 boom teruggevonden, en een ijzeren bandje van den klomp van een 

 hunner om een hoogen tak geslingerd. 



Eindelijk vermeld ik nog, dat het onweder op 29 Augustus 1808 in 

 een pavillioen of koepel sloeg met riet gedekt, behoorende tot een wijn- 

 huis achter het hospitaal la Salpetrière te Parijs. Een persoon onder 

 dat pavillioen gezeten , werd gedood , en men vond eenige stukken van 

 zijn hoed in het plafond ingedrukt. Als men deze uitwerksels als onmid- 

 dellijk door den bliksem veroorzaakt wil aanmerken, dan zoude daar- 

 door het bestaan van de naar bovengaande electrische stroom bewezen 

 worden. Maar arago heeft in zijne bekende '■'-Notice sur Ie tonnerre''' er 

 op gewezen dat bij deze en dergelijke verschijnsels de spanning van water- 

 damp eene belangryke rol kan spelen. Dewijl men , zegt hij , voorwer- 

 pen in alle rigtingen door den bliksem ziet voortgeworpen , valt het 

 moegelijk daarbij aan eene werking te denken, als die bij de botsing 

 der ligchamen ontstaat. Maar de verklaring wordt zeer eenvoudig en 

 gemakkelijk als men aanneemt , dat de bliksem de vloeistoffen , waardoor 

 hij slaat , in een toestand van sterke span- of veerkracht brengt. Deze 

 oefenen toch naar alle zijden heen eene drukking uit , onafhankelijk 

 van de rigting der kracht die ze te weeg bragt. 



Zoude het gewaagd zijn , vraagt hij verder , hierbij aan water damp 

 of stoom te denken, door den bliksem gevormd uit het vocht in de 

 getroffen voorwerpen ? Neemt men dit aan , dan bewijst het opligtcn van 

 een steenen huisje , het indrukken van eenige brokstukken van een hoed 

 in een plafond, en wat verder hiervoor verhaald, geenzins eene on- 

 middellijke maar slechts eene middellijke uitwerking van den bliksem- 

 straal, en daarmede vervalt tevens de bewijsgrond voor zijne opgaande 

 beweging. Het is mij onbekend of er feiten bestaan die de sterke ver- 

 hitting door den bliksem eener vloeistof, noodig om een zoo veerkrach- 



23* 



