EN DE SUB-TROPISCHE AAUDGORDEL. 367 



uiterste grenzen zeer belangrijk zou bevonden worden. Vooreerst om- 

 dat een kontinentale poolstreek veel sterker afgekoeld zoude worden, 

 eene kontiüentale heete luchtstreek aanmerkelijk meer verhit dan onder 

 de werkelijk bestaande verhoudingen; maar in de tweede plaats ook 

 tengevolge daarvan , dat de streek voor 't ontstaan der passaatwinden 

 in zulk een geval op veel hoogere breedte zoude liggen dan thans 't ge- 

 val is. De koude der hoogere breedte zoude tot ver in den tropengordel 

 dringen. Er zouden, om zoo te spreken, poolstroomingen in den lucht- 

 oceaan ontstaan in plaats van passaten. Onder poolstroomen wenschen 

 wij hier te verstaan zoodanige winden, die hun punt van uitgang 

 vinden ter plaatse, waar tijdelijk de grootste koude heerscht in tegen- 

 stelling met de passaten, die binnen betrekkelijk vrij warme ruimten 

 ontstaan en waarvan het temperatuur-verschil tusschen pool- en even- 

 aarsgrens gewoonlijk niet hooger dan 5° — 6° C. komt. 



Dat echter ook onder de tegenwoordige land- en waterverdeeling 

 een poolstroom de verzengde luchtstreek kan bereiken en er de tem- 

 peratuur doen dalen , zien wij uit de waarnemingen in het zuiden van 

 China. De Januari-temperatuur is 



te Hongkong 12.1° C. » 



„ Calcutta 19.8° C. ^ 



Beide plaatsen liggen tusschen 22° en 23^ N.B. De ligging van 

 Honkong, als een eiland iu de Zuidchineesche zee, is meer oceanisch 

 dan die van Calcutta; beiden hebben in den winter bestendigen noord- 

 oostenwind. Het temperatuurverschil (7.7° C.) is hierin te vinden, dat 

 de noordoostenwind van zuidelijk China op hoogere breedte , waarschijn- 

 lijk in de woestijn Gobi, ontstaat en zijne lagere temperatuur tot naai- 

 de keerkringsstreek meevoert. De noordoostenwind, welke te Calcutta 

 waait , vindt echter zijn oorsprong aan den voet van den Himalaya 

 op ongeveer 30° N.B. en brengt dus de hoogere temperatuur dezer 

 streek mee , zoodat we mogen zeggen : de noordoost-moesson van Indië 

 is naar oorsprong en aard een wezenlijke passaat, een lid van de oce- 

 anische luchtcirculatie ! 



De noordoostenwind van zuidelijk China is de eenige poolstroom , die 

 regelmatig den ganschen winter door tot in de tropische luchtstreek 

 voortdringt , en zoo komt het , dat de temperatuur aldaar in den win- 



1 Dove, Klimatol. Beitr. , Band II, Seite 96. 



- Volgens Blanfoko , Baud V, Seite 247 van 'tOosteiir. tijdschrift voor Meteorologie. 



