88' WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD. 



den aan de commissuur palenden binnenrand. In de voorste helft van den 

 hollen hoog van elke halve maan ziet men eene kleine zenuwmassa, gelegen 

 in een iets lager vlak dan het overige van den knoop , en in gedaante gelijk 

 aan den achtersten hoorn van de halve maan. Uit de punt van dezen 

 "middelsten hoorn" ontspringt de voorste zijdelingsche streng , die den knoop 

 met den onderslokdarm-knoop verbindt , terwijl de achterste zijdelingsche streng 

 een verlengsel is van den achtersten hoorn. De voorste hoorn eindigt in een 

 stomp en afgerond uiteinde. — Van onderen gezien , vertoonen de knoopen 

 de gedaante van hoefijzers , met de convexe bogen tegen elkander liggende. 

 Van voren en van achteren , in de hoeken , gevormd door de als een x aan- 

 eensluitende convexe randen, bespeurt men de commissuur. Voor aan lederen 

 knoop ziet men een klein rond kwabje uitsteken , uit welks binnenrand de 

 voeler-zenuw ontspringt. Dit kwabje schijnt niet geheel in hetzelfde vlak als 

 het overige van den knoop te liggen; trouwens het is niets anders dan de 

 voorste hoorn van de halvemaan aan de bovenzijde , terwijl de voorste tak 

 van het hoefijzer de middenste hoorn , en de achterste tak de achterste hoorn 

 van die halvemaan is. — Het voorste kwabje, waaruit de voelerzenuw ont- 

 springt, is analoog aan dat, wat de lacaze-duthiers beschreven heeft als 

 een weinig zijdelings geplaatst op de achtervlakte van den bovenslokdarm-knoop 

 bij Physa , Limnaea enz. , en waaruit mede de zenuwen voor het gezicht , 

 het gehoor en den reuk ontspringen. Voorts heeft sicard , tegen het aange- 

 nomen gevoelen in , dat er geen zenuwen uit de zenuwstrengen zouden voort- 

 komen , ontdekt , dat er een lange en dunne zenuw voor de intrekkende spie- 

 ren van de mondwanden uit de achterste zijstreng ontspringt, {Compt. rend 

 Tom. LXXXVII, pag. 275). d. l. 



i 



