PETRUS VAN MUSSCHENBROEK. 



EEN LEVENSSCHETS 



W. M. LOGEMAN. 



De negentiende eeuw zal wellicht eens die der physica worden ge- 

 noemd. Geen eenw toch als deze , wat aangaat de mate der vorderin- 

 gen in lengte en breedte, in diepte en omvang, welke de physica 

 daarin heeft gemaakt, en geen wetenschap is er, die bogen kan op een 

 grootere — misschien zelfs geene die wijzen kan op een even groote, — 

 uitbreiding van hare de wereld leidende en beheerschende kracht, als 

 juist in deze eeuw de physica. 



Het is hier de plaats niet om deze stelling uitvoerig toe te lichten. 

 In menig ander tijdschrift zou men haar zonder die toelichting niet 

 mogen uitspreken. Maar de lezers van het "Album der Natuur" — verre- 

 weg de meesten daarvan althans, — hebben zulk een toelichting niet 

 noodig. Hun is niet alleen — gelijk wel aan iedereen — in het oog 

 gevallen , hoezeer de mensch in het laatste zestigtal jaren is vooruit- 

 gegaan in zijne heerschappij over tijd en ruimte , en in zoovele andere 

 opzichten, naar lichaam en geest, de wereld der verschijnselen meer 

 heeft leeren dienstbaar maken aan zijn wenschen en behoeften; zij 

 herhalen niet slechts, als zoovele anderen, bijna werktuigelijk dat 

 stoombooten en locomotieven, dat telegrafen en telephonen gegrond 

 zijn op, en dus voortkomen uit, "ontdekkingen" der natuurkunde, — 

 zij weten ook dat al deze "ontdekkingen", of zooals velen het liever 

 noemen "toepassingen", elk voor zich niets anders zijn dan de top eener 

 pyramide. Een hemelhooge pyramide dikwijls , altijd eene van geduldige 

 nasporingen, van moeitevollen arbeid, van zwoegen en inspanning, 



3 



