PETRUS VAN MUSSCHENBROEK. 45 



leeraar de hem toekomende eer te onthouden, maar uit vrees dat hij 

 anderen te kort zou doen , die misschien aan de ontdekking deel moch- 

 ten hebben, "'t geen dezen," voegt hij er bij, "ook door den heer 

 musschenbroek niet betwist wordt." (Nollet's Brieven over de elektrici- 

 teit, Ie deel, bl. 119.) Niemand zou zeker ooit naar den naam van 

 dien "vriend" hebben gevraagd en de nakomelingschap zou dien in 't ge- 

 heel niet kennen , als niet een andere , nu waarlijk onhandige , vriend 

 van musschenbroek zich in de zaak gemengd had. Toen namelijk de 

 reclamatiën van de vrienden van von kleist te Leiden bekend werden , 

 meende een collega van musschenbroek, Prof. allamand, hem een 

 dienst te doen door twee brieven te schrijven, een aan nollet en een 

 aan gralath , waarin hij , om te doen zien hoe weinig die reclamatiën 

 beteekenden , berichtte dat , als het alleen er op aankwam wie het eerst 

 een schok gevoeld had , die eer moest toegeschreven worden aan 

 cunaeus, die reeds in 1745 zulk eene gewaarwording toevallig had 

 ondervonden en dit aan musschenbroek had medegedeeld. 



Musschenbroek zelf heeft aan dien prioriteitsstrijd met geen wenk noch 

 woord deel genomen. Hem was het alleen om de wetenschap te doen. 

 Of zijn naam of die eens anderen als ontdekker van eenig nieuw feit werd 

 genoemd, was hem onverschillig, als het feit zelf met al zijn gevolgen 

 maar duidelijk beschreven was en dus algemeen bekend kon worden. 

 Zoo iemaud, — zijn geheele leven bewijst dit, — dan mocht hij de 

 woorden als zijn motto beschouwen , die hij nederschreef in de voor- 

 rede van zijne meergemelde "Beginselen der Natuurkunde" : 



"niets kan my weerhouden de waarheid na te speu- 

 ren en te belyden" 



en iets verder : 



"de waarheid te omhelzen is alleen myn oogwit, zy 

 zy gevonden van wie het ook wezen mag." 



Haarlem, November 1881. 



