VOGELS MET TANDEN. 81 



5. Heiligbeen uit twee wervels samengesteld. 



6. Bekkenbeenderen gescheiden. 



7. Staart langer dan het lichaam. 



8. Middenvoets- en voetwortelbeenderen vrij. 



9. Vier of meer teenen, voorwaarts gericht. 

 10. Rudimentaire of onvolkomen vederen. 



Deze verschillende kenmerken kunnen bij een dier dat meer reptiel 

 dan vogel was , samen aanwezig zijn geweest , maar zulk een vorm zou 

 op weg geweest zijn om een vogel te worden eerder dan een voorva- 

 der van de Dinosauren of van de Pterodactylen , daar vederen niet 

 een kenmerk van deze groepen waren. Met deze uitzondering behooren 

 alle boven opgesomde kenmerken tot het sauropside dier, waarvan 

 zoowel de vogels als de bekende dinosauren zullen afgestamd zijn. Een 

 wezenlijk kenmerk van dit voorouderlijke type zou een vrij vierkant 

 been , os quadrato-jugale , zijn , daar dit een algemeen kenmerk van vo- 

 gels is, en slechts gedeeltelijk in de thans bekende dinosauren is be- 

 waard gebleven. 



De vogels schijnen als een enkele tak van den oorspronkelijken stam 

 ontstaan te zijn , die langzamerhand zijn reptiel-kenmerken verloor , 

 naarmate het vogeltype zich meer ontwikkelde ; en in de thans bestaande 

 Ratitae hebben wij de overgeblevenen van die directe lijn. De recht- 

 streeksche afstammelingen van dien primitieven tak verkregen onge- 

 twijfeld reeds vroeg vederen en warm bloed , doch , zooals wij boven 

 reeds aangetoond hebben, zij verkregen nooit het vermogen van te vlie- 

 gen. De vliegende vogels scheidden zich zekerlijk reeds vroeg van den 

 vogelstam af, waarschijnlijk in het triastijdperk , daar wij in de daar- 

 boven liggende vormingen, in het Juratijdperk, den Archaeopteryx met 

 een onvolkomen vliegvermogen vinden. 



Het vermogen van te vliegen ontstond waarschijnlijk bij de kleine, 

 op boomen levende vormen van reptielachtige vogels. Hoe dit ontstaan 

 kan zijn , wordt ons geleerd door het vliegen van den kalong , Galeo- 

 pithecus ; den vliegenden eekhoorn , Pteromys ; de vliegende hagedis, Draco ; 

 en de vliegende boomkikvorsch , Rhacophorus. Voor de eerste op boo- 

 men levende vogels , die van den eenen tak op den anderen sprongen , 

 waren zelfs rudimentaire vederen aan de voorste ledematen een voor- 

 deel, daar zij behulpzaam waren om een sprong naar beneden langer 

 of verder te maken , of de kracht van den val te breken. Naarmate 

 de vederen in getal en grootte toenamen, werd het lichaam warmer, 



