122 DE REGENWORM. 



vooroordeel, waartoe allerwaarschijnlijkst de omstandigheid aanleiding 

 heeft gegeven, dat de wormen inderdaad grassprietjes, kleine blaadjes, 

 bladsteeltjes enz. met zich slepen , — tot welk einde zullen wij straks 

 zien. De aardwormen doen integendeel door hun graven groot nut ; zij 

 woelon den stijven grond om, maken dien toegankelijk voor lucht, 

 water en warmte , en vermeerderen de hoeveelheid teelaarde , gelijk wij 

 mede straks zullen leeren. Te ontkennen valt het echter niet, dat het 

 te veel ondergraven van den grond in sommige gevallen zijne schaduw- 

 zijde kan hebben. In dit opzicht zijn de aardwormen in een dergelijk 

 geval als de mollen. Dat deze door het verslinden van ontelbare in- 

 sekten en poppen daarvan zeer nuttig zijn , kan niet worden ontkend ; 

 ook zal op een door mollen omwoeld grasland in het volgend jaar bui- 

 tengemeen veel gras groeien. Maar desniettemin richten zij, wanneer 

 zij zich in groot aantal in graslanden of, nog erger, in dijken bevin- 

 den, door ondermijningen veel schade aan. 



In 1837 las de beroemde darwin in eene vergadering van de Geo- 

 logical Society of London een kort opstel over de vorming van tuin- 

 aarde (mould), dat zeer de aandacht trok. Hij toonde daarin aan, dat de 

 boven vermelde wormhoopjes (worm-casts), d. i. de uitwerpselen der wor- 

 men, die voor een netten tuinder zoo lastig zijn door zijne effen geharkte 

 paden te ontsieren, van geen gering belang zijn; dat de wormendoor 

 hun graven niet alleen den grond losser maken, maar ook door hunne 

 op dien grond geloosde uitwerpselen de diepte van den bouwgrond ver- 

 meerderen, en vergelijkenderwijs minder vruchtbare bodems op den 

 duur met eene dunne laag vruchtbare teelaarde bedekken , welke met 

 den tijd al dikker en dikker kan worden. De heer wedgwood, van 

 Maer Hall in Staffordshire , vestigde zijne aandacht op ettelijke lande- 

 rijen, waarvan eenige weinige jaren vroeger met kalk, andere met 

 gebrande mergel en sintels bedekt waren geworden, maar waarin die 

 stoffen thans eenige engelsche duimen beneden de oppervlakte bedolven 

 waren , evenals of zij zich zelven in den grond gewerkt hadden , wat 

 dan ook door het landvolk geloofd werd. Darwin onderzocht dien grond 

 nauwkeurig, en bevond, dat tusschen het gras nauwelijks een ruimte 

 van twee vierkante eng. duimen gevonden werd , waarop zich niet een 

 wormhoopje bevond. De kalk, de mergel, de sintels waren dus inden 

 loop der jaren van lieverlede door de nachtelijke uitwerpselen der wor- 

 men overdekt geworden, en nog steeds gingen de wormen voort op 

 die wijze de laag van teelaarde op te hoogen. Later vermeldde darwin 



