IETS OVER DEN DIAMANT. * 215 



terstof en zuurstof in grootere hoeveelheid voorkomen. Wanneer wij 

 organische stoffen, zooals b. v. hout, onvolkomen laten verbranden, 

 d. i. als wij haar verhitten zonder voldoende toetreding van lucht, 

 dan blijft het grootste gedeelte der koolstof als eene zwarte massa terug , 

 terwijl de overige elementen zich als gasvormige verbindingen in de 

 lucht verspreiden. Wij noemen dit verschijnsel het verholen der orga- 

 nische stof en verklaren het uit het feit, dat de overige elementen 

 meer neiging hebben zich met zuurstof en met elkaar te verbinden tot 

 vluchtige verbindingen dan de koolstof, en dat zij dit ook reeds bij 

 veel lagere temperatuur doen dan dit laatste element. 



Op dergelijke wijze, doch zonder verwarming, zijn hoogstwaar- 

 schijnlijk ook de koolsoorten der natuur ontstaan. Hier heeft insgelijks 

 eene langzame ontleding der organische stoffen plaats gehad, waardoor 

 de elementen waterstof en zuurstof in verbinding met een deel der 

 koolstof als gasvormige verbindingen in de lucht zijn ontsnapt. Daar 

 nu bij dit proces, evenals bij gewone verkoling, veel meer waterstof 

 en zuurstof uit de oorspronkelijke planteustof ontwijkt, dan koolstof, 

 zal in het overblijvende gedeelte de hoeveelheid kool, procentsgewijze 

 gerekend, meer en meer toenemen, hoe langer deze werking heeft 

 geduurd en hoe verder de ontleding is gevorderd. In verband daar- 

 mede zien wij dan ook het gehalte aan koolstof bij de koolsoorten 

 der natuur telkens des te grooter worden , hoe ouder zij zijn , d. i. hoe 

 dieper de aardlagen zijn, van waar zij afkomstig zijn. 



Terwijl het oorspronkelijke hout ongeveer 50 °/ zuivere koolstof be- 

 vat, bedraagt het koolstofgehalte van turf gemiddeld 60 °/ . Turf is dus 

 nog slechts weinig veranderde plantenstof; de ontleding heeft hier nog 

 slechts geringe vorderingen gemaakt , en turf komt dan ook in de boven- 

 ste aardlagen voor. Tn eenig^zins oudere aardlagen vindt men op som- 

 mige plaatsen eene koolsoort , die reeds weder een hooger koolstof- 

 gehalte vertoont n.1. de Ivuiukool met 67 °/ koolstof. Deze koolsoort, 

 hoewel niet zoo algemeen voorkomende als steenkool, vormt toch op 

 sommige plaatsen het voorwerp van belangrijke industrietakken. In 

 nog oudere gronden komt de steenkool voor, die 75 — 90 °/ koolstof 

 bevat , terwijl de anthraciet , die van nog ouderen oorsprong is , 95 °/o 

 kool bevat. Deze maken de meest gebezigde en oudste fossiele brand- 

 stof uit en leveren , vooral de steenkool , de onmiskenbare bewijzen , 

 dat zij afkomstig zijn van vroeger geleefd hebbende planten. In de 

 steenkoollagen toch treft men tallooze overblijfselen aan van ver- 



