13 Wetenschappelijk bijblaö. 



schappelijk ontwikkeld man was , die , behalve aan ontleedkunde , veel aan 

 wis- en werktuigkunde deed, om van zijne liefde voor de letteren en poëzie 

 niet te spreken. Govi nu heeft kort geleden medegedeeld , dat niet alleen eene 

 der gedachten , welke lionaedo zijn gansche leven bezig hielden , die was 

 van een toestel om te vliegen , — dit was bekend — , maar dat ook uit hand- 

 schriften, bewaard in lionardo's vaderstad Milaan en in Parijs, blijkt dat 

 hij als middel tot voortbeweging in de lucht de archimedische schroef heeft 

 voorgeslagen , die eerst in onzen tijd bij de stoombootvaart als beweeg- werktuig in 

 aanwending is gebracht , en die men eerst daarna ook op de luchtscheepvaart 

 heeft willen toepassen. L. da vjnci heeft met kleine modellen de werking van 

 die schroef beproefd en er eene beschrijving met eene afbeelding van gege- 

 ven , — evenals ook van eene parachute , waarvan hij almede de uitvinder 

 schijnt te zijn (Compt. rend. Tom. XCIII, pag. 400).— Later heeft havaisson op- 

 merkzaam gemaakt op een handschrift van l. da vinci , waaruit delécluze 

 reeds de beschrijving en afbeelding van een stoomkanon had getrokken , maar 

 waarin ook de beschrijving voorkomt van een middel om geluiden op verren 

 afstand te vernemen , welk middel veel overeenkomt met die , welke niet lang 

 vóór de ontdekking van den elektrischen telephoon zijn uitgedacht. Da vinci 

 zegt : "zoo gij uw vaartuig doet stilhouden en dan den kop van eene blaas- 

 pijp {cerbottana, sarbacane) in het water steekt en het andere uiteinde aan 

 het oor brengt, dan zult gij andere, ver van u verwijderde vaartuigen hooren , 

 en wanneer gij op diezelfde wijze den kop der blaaspijp in den grond steekt , 

 zult gij vernemen wat op grooten afstand van u voorvalt". {Compt. rend. ibid. 

 pag. 406). d. l. 



Geringheid van het arbeidsvermogen, dat in een telephoon hoorbaar wor- 

 den kan. — Pellat {Bulletin de la société philomatique , (7) IV p. 94, en 

 daaruit Wiedemann's Beiblatter , V. S. 624) heeft gevonden dat een stroom , 

 zoo zwak dat die, als hij aanhoudend was eerst in 10 000 jaren een hoeveelheid 

 warmte zou kunnen voortbrengen , die een cubiek centimeter water 1 ü C. kan 

 verwarmen, als hij 160 malen in de sekonde wordt verbroken nog een hoor- 

 baren toon in een telephoon voortbrengt. Voor bijzonderheden aangaande de 

 wijze waarop deze uitkomst is verkregen , verwijzen wij naar bovengenoemd 

 Bulletin. ln. 



Invloed van kleine hoeveelheden bijmengsel op de eigenschappen van 

 metalen. — Het tijdschrift Techniker bevat (jaargang 1881 , bl. 161) een 

 overzicht van belangrijke waarnemingen over dit onderwerp. Het minst be- 



