8 J01IANNES FLORENTIUS MARTINET. 



als ten tijde van martinet gebruikt wordt. Deze verhandeling is dan 

 ook nog in onze dagen lezenswaardig , daar men er vele bijzonderheden 

 in aantreft, die ik niet weet dat elders vermeld zijn. Martinet was 

 een goed op merker en niet licht ontging hem iets, dat zijne aandacht 

 en een nauwkeurig onderzoek scheen te verdienen. Tijdens hij op Wie- 

 ringen vertoefde , om daar de inzameling en het gebruik dat van het 

 wier gemaakt werd zelf nategaan , vernam hij dat op dit eiland eene 

 familie woonde , waarvan de meeste leden gebrekkige oogleden hadden. 

 Dit gebrek bestond in eene verlamming der spieren van het bovenste 

 ooglid, waardoor dit niet kon opgetrokken worden. De spleet tusschen 

 de beide oogleden bleef dus zeer klein , en zij , die dit gebrek hadden, 

 moesten , wanneer zij in horizontale richting wilden zien , het hoofd 

 achterwaarts overbuigen. Om die reden werden zij door hunne mede- 

 eilandbewoners hoogkijkers genoemd. Martinet heeft een tafeltje ge- 

 geven van dit geslacht der hoogkijkers , loopende over vier generaties , 

 met aanteekening van de gevallen, waarin dit erfelijk gebrek al of 

 niet bestond 1 . 



Onder de stukken in de verzameling zijner natuurhistorische geschriften 

 is ook eene verhandeling over het grondijs. Deze dagteekent van 1771. 

 Ook hier leeren wij martinet als een goed waarnemer en scherpzinnig 

 beoordeelaar der verschijnselen kennen. Hij nam zelfs proeven, door 

 bij vriezend weder thermometers in zee te laten zinken om zoo de 

 temperatuur van den bodem te bepalen. Ook nu nog zal elk, die be- 

 lang stelt in dat onderwerp , waarover zoo veel getwist is , deze ver- 

 handeling met belangstelling lezen. Bij martinet zelven was deze op- 

 gewekt door eene tamelijk lastige ervaring, die hij opdeed, toen hij 

 nog predikant te Rhenoy was. Om eene avond-catechisatie te gaan 

 houden , had hij zich met zijn roeibootje over de snelvlietende Linge 

 gezet. Er was toen nog geen ijs op de rivier, ofschoon het vriezend 

 weder was. Hij bleef bij een vriend het avondmaal gebruiken , maar 

 toen hij ten elf ure zich weder over de Linge wilde zetten, had deze 

 zich intusschen met eene zoo dikke laag grondijs overdekt, dat hij, de 

 riemen niet meer kunnende gebruiken, het ijs voor de boot met een 



1 Leven op Wieringen nog afstammelingen van dit geslacht? Deze vraag is, bij het 

 belang dat de erfelijkheid van bijzondere afwijkingen voor de evolutieleer heeft, wel 

 eene beantwoording waardig. Ik beveel haar daarom aan hen aan, die daartoe in de ge- 

 legenheid mochten ziju. 



