OVEE HET METEN VAN AMTMKKIMS- 



KEACHTEK 



DOOR 



Dr. G. J. MICHABLI 



De schoone theorie der algemeene aantrekkingskraclit heeft men voor- 

 namelijk aan de ontdekkingen van drie mannen te danken. Galilei 

 leerde de wetten van den vrijen val kennen. Kepler spoorde de wet- 

 ten op der beweging van de planeten om de zon. Maar newton leerde 

 het verband inzien , dat bestaat tusschen de beweging van een vallend 

 lichaam en van een planeet. Hij toonde aan , dat de wetten van kepler 

 verklaard worden door aantrekkende krachten tusschen de zon en de 

 planeten. Hij nam aan , dat alle lichamen een aantrekking op elkaar 

 uitoefenen , die op eene bepaalde wijze met den afstand verandert , en 

 bewees , voornamelijk door de studie van de beweging der maan , dat 

 de zwaartekracht een bijzonder geval is van de algemeene aantrek- 

 kingskracht. De theorie van newton is de grondslag geworden van 

 alle sterrenkundige berekeningen en de nauwkeurigheid, waarmede de 

 uitkomsten met de waarnemingen overeenkomen , is een bewijs voor de 

 volkomenheid dier theorie. Na een onderzoek van de beweging der 

 hemellichamen gedurende twee eeuwen , heeft men geen enkel feit 

 ontdekt, dat met de wet der algemeene aantrekking in strijd is. Nog 

 onlangs heeft de sterrenkundige oppolzer in eene vergadering van 

 duitsche natuurkundigen de vragen besproken : is de theorie van new- 

 ton voldoende om de bewegingen der hemellichamen te verklaren ? 

 Zijn er redenen , om haar slechts als eene benadering tot de waarheid 

 te beschouwen ? In deze voordracht werden een paar afwijkingen van 



