INSTINKT. 135 



tusschenschot tusschen twee cellen ; de bodem van elk kokertje bestaat 

 uit drie , naar het midden toe af hellende vierhoeken , waarvan weer 

 elk een derde gedeelte van den bodem van drie andere, met de ope- 

 ning naar den tegenovergestelden kant gerichte, cellen levert. 



Daardoor worden al die wanden in zooveel punten als maar eenigzins 

 mogelijk is ondersteund en rust bijvoorbeeld elke bodem, niet alleen 

 aan den omtrek maar ook met de drie ribben die in het midden sa- 

 menkomen op wanden van andere cellen. Zoo alleen kunnen die wan- 

 den zoo dun als een vlies en derhalve in korten tijd en met uiterst 

 weinig was vervaardigd zijn en toch voldoende stevigheid bezitten. De 

 vrijliggende randen en de zijwanden der randcellen worden dikker ge- 

 maakt. De wiskunstig zuivere, zeshoekige gedaante heeft groote be- 

 sparing van ruimte tengevolge. Menschenwerk van dezen aard kan even 

 volkomen zijn , maar is dan de vrucht van oefening en ondervinding 

 en wiskundige berekening ; deze factoren zijn misbaar voor de arbeiders 

 in een bijenkorf. 



De aangehaalde voorbeelden zijn slechts een paar grepen uit een 

 onuitputtelijken schat van gegevens. Ik meen echter dat zij voldoende 

 zullen blijken om tot de nauwkeurige omschrijving te komen van de 

 uitdrukking, die ik reeds meer dan eens gebruikte en die in het da- 

 gelijksch leven zoo dikwijls door ons wordt gebezigd. 



Strenger wetenschappelijk zou het geweest zijn als ik daarmee be- 

 gonnen ware, maar nu zal ik duidelijker kunnen zijn en zullen wij 

 elkander beter begrijpen, en dat is de hoofdzaak. 



Instinkt noem ik de aanleiding tot, den grond van handelingen , die 

 doelmatig blijken en dus geheel het gevolg schijnen te zijn van onder- 

 vinding en overleg , terwijl toch bij den handelenden persoon , mensch 

 of dier, noch het eene , noch het andere de drijfveer tot die handelin- 

 gen zijn kan. 



Al dadelijk blijkt ons nu het nut eener dergelijke nauwkeurige be- 

 paling van het begrip instinkt ; daardoor toch wordt het gebied , dat 

 wij bij het onderzoek , dat ons bezig houdt , moeten overzien en be- 

 werken, niet onbelangrijk beperkt, onze taak dus vereenvoudigd. 



Wanneer wij bij het vallen de handen voor ons uitsteken en daar- 

 door de gevolgen van den val meestal minder noodlottig maken , 

 noemen wij die handeling wel eens instinktmatig. Instinktmatig 

 sluit ik mijn oogen wanneer het stuift, instinktmatig trek ik mijne 

 hand terug als ik er mee tegen een heete kachel aankom; instinkt- 



