IETS OYER DEN PELIKAAN. ' 



In mijne Geschiedenis en Beschrijving van Haarlem (Deel III, blz. 

 149) schreef ik o. a. het volgende : 



"Ongetwijfeld valt de aandacht van ieder bezoeker van het Koor 

 — der Groote Kerk — ook op den grooten koperen lessenaar, die er 

 reeds sedert het einde der 15de eeuw in den vorm van een pelikaan (!) 2 , 

 op een voetstuk van hetzelfde metaal staat , oorspronkelijk bestemd was 

 ten dienste der "provydierers" of voorzangers. Deze lessenaar, die tot 

 omstreeks 1850 gebruikt werd bij de huwelijksinzegeningen, weegt 

 met den voet, waarop hij draait, 365 kilogram en werd door het 

 St. Chrispijns- of Schoenmakersgild aan de kerk ten geschenke gege- 

 ven. Volgens wolff 3 werd dit product van 16<le-eeuwsche metaalbe- 

 Averking in 1506 van het beste metaal gemaakt door johan floris en 

 op St. Crispynsdag van genoemd jaar op het hooge Koor geplaatst. 

 Wij weten niet , aan welke bron wolff deze mededeeling , wier juist- 

 heid wij zeer betwijfelen, ontleende; dit evenwel gaat zeker, dat in 

 1498 aan Jan Fyery, te Mechelen, (mogelijk dezelfde, die elders 

 Fyerens wordt genoemd) werd besteed het maken van een "■puïlumtrum' 1 ' 1 

 (pulpitum rz lessenaar) en dat het door hem geleverde werkstuk , waarvan 

 de kosten grootendeels werden gedragen door zekeren Aryaen Jansz. , 

 op St. Crispynsdag 1499 op het Koor werd geplaatst. Ziehier, wat het 

 Kerkelijk Register van 1498 ons omtrent een en ander mededeelt. 

 "Item besteet Jan fyery van mechelen een pullumtrum staende op dat 

 Koer daer die provydierers an staen sullen, ende sol wesen een puplikaen 



1 Naar aanleiding van het opstel van Dr. D. lubach, over den traditioneelen en den 

 natuurhistorischen pelikaan, voorkomende in het Album der Natuur, bl. 287 en bl. 383. 



2 Wij hebben in dien koperen vogel nooit een pelikaan, wel een arend of soort- 

 gelijken roofvogel gezien. 



3 Hij schreef een werkje over de Groote of St. Bavokerk te Haarlem. 



