252 DE REUKSCHÜBBETJES DER VLINDERS. 



schappen der schubbetjes waarnam bij groote Z. Amerikaansche ka- 

 pellen. Dat de welriekende stof eene door 't lichaam uitgescheiden aethe- 

 rische olie moest zijn , die door de schubbetjes wordt opgenomen , lag 

 voor de hand; temeer daar aan den top dier schubbetjes haartjes wor- 

 den aangetroffen, aan wier uiteinden dikwijls druppels vloeistof han- 

 gen. De toestel zelf, waarin deze olie wordt bereid, bleef langen tijd 

 onbekend. 



Nu onlangs echter deelde bertkau in 't Archif f. Naturg. 48 Jahrg. 

 mede, dat de reuktoestel door hem is gevonden. B. vermeldt dienaangaande 

 het volgende : De reukschubben staan met kliertjes in verbinding , die 

 de welriekende olie afscheiden. Het mannetje van Hepialus Hccta L. 

 bezit aan de achterpooten eene aanzwelling der scheen , terwijl 

 daarentegen de tars zeer rudimentair is gebleven. Aan die scheen 

 valt een bundeltje lange , geribde , kolfachtig verdikte schubhaar- 

 tjes in 't oog; de inwendige holte der scheen is meerendeels op- 

 gevuld met vrij groote kliercellen van een fleschvormige gedaante , niet 

 ongelijk aan odeurfleschjes. De inhoud dier fleschjes geraakt door po- 

 riën naar buiten , en bestaat uit eene geelachtige aetherische olie , die 

 in geringe hoeveelheden een aangenamen geur verspreidt. Bijzonder 

 merkwaardig is de omstandigheid , dat zich aan den eersten achterlijfs- 

 ring een zakje bevindt, in hetwelk de reukverspreidende achterscheen 

 in de rust, even als in een koker, kan worden opgesloten. Dienten- 

 gevolge wordt eene onnutte verspilling van 't kostbaar reukwerk voor- 

 komen , terwijl daarentegen , wanneer de kapel over het in 't gras zit- 

 tende wijfje heen fladdert, de reuktoestel uit de foedraal wordt ge- 

 haald , om zijn verleidende werking uit te oefenen. 



Winterswijk, April 1883. 



E. E. de Haan. 



