270 HET KLIMAAT DER VOORWERELD. 



schelpdier gevonden in de lössformatie van de Somme, Cyrene flu- 

 miiialiSj dat thans nog in den Nijl voorkomt. Fossielen hebben on- 

 tegenzeggelijk aangetoond, dat de kaapsche hyena in Z.-Frankrijk 

 rondzwierf. Ook de plantenwereld heeft vele bewijzen aangebracht. 

 In Z. en Middel-Duitschland vinden wij afdrukken van bladeren van 

 wilgen en beuken, eiken en dennen, Ligusters en Sneeuw- 

 ballen, om enkele planten te noemen. Niet alleen in Z.-Frankrijk maar 

 tot zelfs bij Moret in de nabijheid van Parijs zijn in diluviale lagen 

 afdrukken gevonden van bladeren van den w ij n s t o k , van de laurier 

 en van den vijgeboom. Ja, men heeft er blad-afdrukken ge- 

 vonden van den canarischen laurierboom, die vrij wat teerder 

 is dan de gewone laurier. Gedurende de ijsperiode schijnen evenwel 

 tijdvakken geweest te zijn, in welke de gletschers eene mindere uit- 

 breiding hadden en de planten in de vlakten meer welig tierden, om 

 later op nieuw door ijsrivieren bedekt te worden. Een en ander is te 

 lezen uit de Flora van interglaciale tufsteenen en schieferkool , waarin 

 bovengenoemde planten werden gevonden, in verband met de onder- 

 zoekingen van den Zweedschen geleerde Dr. a. nathorst en anderen , 

 over geheel middel-Europa en Frankrijk, waarin de overeenkomst wordt 

 aangetoond van de flora der noordpoolstreken en der Alpen met die 

 van den ijstijd. 



Mogen er dus in dit tijdperk vele gletschers bestaan hebben die 

 hunne ijsstroomen naar de vlakten schoven , in die vlakten zelven be- 

 hoeft daarom de temperatuur niet zoo laag te zijn geweest. Merkwaar- 

 dig genoeg hebben de waarnemingen en aanteekeningen van Dr. haast 

 over de gletschers van Nieuw-Zeeland hier nieuwe gezichtspunten doen 

 ontstaan en nieuwe feiten aangebracht , die ons tot de meening van 

 de saportas moeten doen overhellen. Het zuidelijke eiland Tawaipoe- 

 Namoe van Nieuw-Zeeland bezit van ongeveer 43° Z.B. af een afge- 

 broken bergketen , waarvan sommige toppen bijna 4000 meter hoog 

 zijn. Verschillende gletschers dalen van deze bergen af en daaronder 

 enkelen tot op 200 meters boven de oppervlakte der zee. De valleien 

 waarin zij neerschuiven vertoonen eene flora , die naarmate men tot de 

 oppervlakte der zee nadert , meer en meer een tropisch karakter aan- 

 neemt. Zoo vindt men tot op 1370 meters boven het niveau der zee 

 beuken bosschen en bloeien de gentianen en ranunkels, 

 k r u i s k rui d (Seneció) en Gaultheriën (tot de E r i c a c e ë n be- 

 hoorende) met Aralia's (Japan, China en N. -Amerika) en Eury- 



