HET KLIMAAT DER VOORWERELD. 



297 



land van meerdere of mindere uitgebreidheid verhieven zich tenge- 

 volge van vulkanische opheffingen in de tertiaire periode de Pyrenaeën, 

 de Alpen , de Karpathen , de Kaukasus , het Himalayagebergte en de 

 Cordilleras, terwijl nu eens gansche landstreken werden opgeheven en 

 andere verdwenen; een en ander bracht groote veranderingen in het 

 klimaat teweeg. 



Om deze algemeene beschouwingen op vastere basis te plaatsen heeft 

 dr. probst de uitkomsten der berekeningen van dove over het normaal- 

 klimaat van het noordelijke halfrond en die van von waltershausen 

 over het zuivere zeeklimaat naast elkander geplaatst, in de tabel die 

 hier onder volgt. 



Onder normaalklimaat verstaat dove het gemiddelde klimaat van een 

 breedtecirkel langs het niveau der zee, dus de temperatuur die alle 

 plaatsen van den breedtecirkel hebben zouden , indien de 'temperatuur , 

 welke zij te zamen hebben, tot eene gemiddelde herleid was. Het zui- 

 vere zeeklimaat werd door von waltershausen berekend uit een aan- 

 tal op eilanden gelegene meteorologische stations en met inachtneming , 

 dat de geheele aarde zeeklimaat had of, wat op hetzelfde neerkomt, 

 de land-massa's uiterst gering zijn in verhouding tot de oppervlakte 

 der zeeën. 



Breedtegraad 

 1. 



Normaalklimaat 



naar dove 



2. 



Zniver zeeklimaat 

 naar 



VON 'WALTERSHAUSEN 



3. 



Verschil tusschen 

 kolom 3 en 2. 



90 



— 16,5°C. 



+ 1,05° C. 



17,55° C. 



80 



— 14 



+ 1,86 



15,86 



70 



— 8,9 



+ 4,2 



13,1 



60 



— 1 



+ 7,7 



8,7 



50 



+ 5,4 



+ 12,1 



6,7 



40 



+ 13,6 



+ 16,66 



3,06 



30 



+ 21, 



+ 20,88 



— 0,12 



20 



+ 25,2 



+ 24,17 



— 0,3 



10 



+ 26,62 



+ 26,11 



— 0,51 







+ 26,5 



+ 26,42 



— 0,08 



Uit deze tabel ziet men dat onder de keerkringen het verschil tus- 

 schen het zeeklimaat en het normaalklimaat zeer gering is en het nor- 



