GESCHIEDENIS VAN DEN VLEUGELVINGER. 363 



vindt men een zonderling vezelig weefsel, als een vilt van haar en 

 veeren. Uit dit alles besloot goldfuss dat de Pt. crassirostris niet, 

 gelijk de reptielen, met schubben of schilden, maar met een pels van 

 zachte , bijna een duim lange haren , en misschien op vele plaatsen 

 zelfs met vederen bedekt was , en dat men derhalve mocht vermoeden , 

 dat ook zijne geslachtgenooten een dergelijke huidbedekking hadden 

 gehad. 



Hermann von meyer , die later het zelfde exemplaar van Pt. crassi- 

 rostris heeft bestudeerd, gelooft evenwel niets van alles wat goldfuss 

 over die haren en vederen heeft geschreven. Hij zegt dat hij overtuigd 

 s , dat de door goldfuss voor vliegvlies , haren en vederen aangeziene 

 deelen op verschijnselen berusten , die niet slechts ook bij andere 

 pterodactylen , maar ook en wel op volkomen gelijke wijze voorko- 

 men nevens versteeningen die niets met vleugelvingers te maken heb- 

 ben. De murwe toestand en het witachtige voorkomen van het gesteente 

 op de plaatsen waar de beenderen liggen, zijn ongetwijfeld wel gevol- 

 gen van het verrotten van zachte deelen op die plaatsen , maar 

 de oneffenheden zijn volstrekt niet met plooien van het vliegvlies en 

 met spieren in betrekking te brengen, en de indruksels die van vede- 

 ren en haren afkomstig zouden zijn , missen de duidelijkheid waarmede 

 zij prijken op de afbeeldingen die door goldfuss gegeven zijn : die in- 

 druksels enz. zijn niets anders als afzetsels van metaaloxyden in den 

 omtrek van versteeningen , zoogenoemde dendrieten. 



Wagner , die den pterodactylus den naam van Ornithocephalus , vo- 

 gelkop, gaf, kwam door zijne studiën tot de volgende besluiten: In 

 het water leefde dit dier zekerlijk niet : alle sauriërs , zij mogen in het 

 water of op het land leven , zijn kortbeenig , en het zelfde kan men 

 zeggen van de zwemvogels. De vleugelvinger integendeel heeft zulke 

 lange achterpooten als een land- of liever een luchtvogel , en vooral 

 overtreft , zooals bij dezen , het onderbeen het bovenbeen ver in lengte , 

 en tevens liggen de teenen zoo dicht bij elkander , dat men daaruit 

 wel het ontbreken van zwemvliezen mag afleiden. De groote ontwik- 

 keling van de hand , door de lengte van de middenhand , en vooral 

 door de ontzaglijke lengte van den kleinen vinger, bewijst ongetwij- 

 feld dat hij het voornaamste bewegingswerktuig is geweest , en wel op 

 de zelfde wijze als bij de vleermuizen en vogels , namelijk als vliegor- 

 gaan, hoewel verschillend van deze beide typen. De lange vinger 

 diende om het vliegvlies uit te spannen , hetwelk zich van den bui- 



