WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD. 93 



over naar de Cauarische eilanden , de kusten van Venezuela en de Antillen , 

 naar streken op korten afstand van de zee , waar de bodem vat , diep en 

 vochtig is , en gelegenheid bestaat om door schaduwrijke boomen of door 

 tusschengeplaatste snelgroeiende planten , b. v. de banaan , de cacaoplant tegen 

 zonnehitte te beschutten , — alle voorwaarden voor het wél gelukken der 

 cultuur. Gewoonlijk bloeit de boom , wanneer alle gunstige voorwaarden en 

 eene gemiddelde warmte van 27° a 28° voorhanden zijn, op den leeftijd van 

 30 maanden , terwijl een cacaoboom van 7 a 8 jaren gemiddeld jaarlijks 

 0.75 kilogr. zaden levert. Boüssingault herhaalt de reeds meermalen ge- 

 maakte opmerking, dat de Chinees, de Arabier, de oorspronkelijke bewoners 

 van Paraguay , Peru en Mexiko , zonder iets van elkander te weten , als bij 

 instinct zoodanige plantenaftreksels tot drank hebben gekozen , die zekere 

 identische of na aan elkander verwante bestanddeelen : theïue (thee , koffie , 

 maté), coceïne (coca), theobromine (cacao) bevatten. Maar bezitten de vier 

 eerstgenoemde alleen een opwekkenden invloed op het zenuwstelsel en de spijs- 

 vertering, — de cacao en de daarvan bereide chocolade zijn daarenboven 

 een uitmuntend voedsel , dat met de melk , het volledige voedsel , kan wor- 

 den vergeleken, al is het dat fernan cortez wellicht wat overdreef, toen 

 hij beweerde dat men , een kop chocolade gedronken hebbende , een gansche 

 dag kon marcheren zonder eenig ander voedsel te gebruiken. De cacao toch 

 bevat eene vrij aanmerkelijke hoeveelheid albumine, zetmeel, vet, phosphaten 

 enz. , in een woord van alle bestanddeelen , die in een volkomen voedsel 

 vereischt worden (Compt. rencl. Tom. XCVI pag. 1395). n. L. 



SCHEIKUNDE. 



Nieuwe w(jze van stikstofbepaling. — De heer kmeldaiil heeft in het 

 tijdschrift, uitgegeven van wege het scheikundig laboratorium te Kopenhagen, 

 eene nieuwe methode van stikstof bepaling beschreven , die in nauwkeuri gheid 

 met de wiLL-VARRENTRAPPsche overeenkomt, maar veel sneller tot het doel 

 voert. In hoofdzaak komt deze methode op het volgende neder. 



De organische stof, waarvan men het stikstofgehalte wil bepalen, wordt 

 verhit mot geconcentreerd zwavelzuur tot bijna het kookpunt van dit zuur. 

 Er ontwikkelt zich zwavelzuur en koolzuur; de massa, aanvankelijk koolach- 

 tig en zwart, wordt allengs helderder en helderder, vooral wanneer men er 

 een weinig anhydrisch phosphorzuur bijvoegt. Al de stikstof der organische 

 stof blijft echter verbonden aan het zwavelzuur, waarvan gemeenlijk 10 

 kubieke centimeters voldoende zijn. Aan het einde van twee uren is dit eerste 



