278 OUDE OPTISCHE WERKTUIGEN, ENZ. 



„Heere constanttn huygens , mitsgaders deszelfs broeder de Heer chris- 



TIAAN HUYGENS. 



In dien catalogus , Hoofdstuk 3 , vindt men : 



No. 3. 10 voeten 3 Febr. 1655. Admovere oculis distardia sidera nostris. 



Derbalve worden in dit stuk , geschreven door eenen der naaste bloed- 

 verwanten van HUYGENS , toen de glazen nog in het bezit van zijne erfge- 

 namen waren , de toegevoegde letters niet als behoorende tot het opschrift 

 vermeld. 



In de memorie zelve van c. hüygens , waaraan 's gravesande zijn 

 levensberigt ontleende , leest men echter : 



„Met dit glas 't geen nogh in weesen is deede hij de ontdekking van 

 „de eerste der 5 planeten {sic) die om Saturnus loopen en schreeif op 

 „dit Glas het raedsel 't geen hij doenmaals aan alle de geleerden uyt- 

 „gaf, om van hun te weeten of sij oock voor hem deze ontdekking 

 „mogten gedaan hebben. Het raedsel bestondt in de uitlegginge dezer 

 „woorden en letters : Admovere oculis distantia sidera nostris vvvvvvv 

 „ccc rrr h n b q x. De sin was : Saturno f sic) luna sua circumducitur 

 „diebus sexdecim horis quatuor , maar bevondt hij namaals dat die vier 

 „uyren te veel genomen werden." 



In deze zinsneden nu wordt wel is waar niet stellig verklaard , dat 

 juist het geheele raadsel met al de ter aanvulling dienende letters op het 

 glas geschreven staat , maar toch is het zeer begrijpelijk , dat 's geave- 

 sande , die het glas niet zelf gezien heeft , er dit uit heeft opgemaakt. 



Maar hier komt iets anders bij , hetgeen de zaak nog duisterder 

 maakt. £ij de papieren van huygens vindt men den titel, en eene 

 langwijlige voorrede van eenen Catalogus der glazen en andere voor- 

 werpen van coNSTANTiJN en cheistiaan huygens , beide in de Neder- 

 duitsche , Fransche en Latijnsche talen , in welke zich weder de hand 

 van den meergenoemden c. huygens herkennen laat. De bedoelde Ca- 

 talogus , die blijkbaar een ander dan de eerst vermelde was , ontbreekt 

 echter , maar uit den titel volgt , dat hij voor eene verkooping was 

 opgemaakt , ofschoon noch het jaar noch de dag dier verkooping zijn 

 ingevuld^). 



') Onder de papieren vindt men nog eenen gedrukten Catalogus in het Fransch ge- 

 schreven en voorwerpen vermeldende, die den 30dten September 1754, als door chuis- 

 TiAAN HUYGENS alleen nagelaten, verkocht zijn geworden. De heer kaiser is echter 

 van oordcel, dat die Catalogus niet dezelfde kan zijn als die, waarbij de bovenge- 

 noemde! titel en voorrede behooren , maar dat er vermoedelijk twee verkoopingen heb- 

 ben plaats gehad of dat misschien de eerste verkooping slechts ontworpen was. 



