280 OUDE OPTISCHE WEKKTÜIGEiS' , ENZ, 



tijd toen de beide broeders reeds merkelijk ouder waren geworden , 

 namelijk in 1683 — 1686, derhalve omstreeks dertig jaren nadat chris- 

 TiAAN zijne eerste groote ontdekkingen deed. Zelfs is het onzeker, of er 

 onder die lenzen wel een enkele is , waarvan men de vervaardiging 

 zonder eenige bedenking aan laatstgenoemden kan toeschrijven. Maar 

 in het kabinet wordt bovendien een reeds door den heer kaisek in zijne 

 meer genoemde verhandeling beschreven kijker bewaard , van welken 

 men stellig weet , dat het voorwerpglas door cheistiaan htjygens is 

 vervaardigd, want op de eene oppervlakte staat met zijne kennelijke 

 handteekening chr. hugenius f. en aan de andere zijde van het mid- 

 delpunt : Ped. 12 Opt. Deze lens nu is blijkbaar uit eene andere glas- 

 soort vervaardigd dan de lens , welke het raadsel tot opschrift heeft. Ook 

 is zij aan beide zijden bol geslepen. Doch overigens verkondigt haar ge- 

 heele voorkomen, inzonderheid de wijze, waarop de buitenrand ruw bijge- 

 slepen is , denzelfden maker , zoodat èn de heer eijke èn ik daarin eene 

 nieuwe bevestiging , voor zoo ver noodig , zagen van hetgeen reeds de ver- 

 gelijking van het schrift geleerd had. 



Hiermede acht ik het pleit voor goed beslist. 



Welligt verlangt eenig lezer te weten , hoe die lens in het physisch 

 kabinet te Utrecht gekomen is. Ik deel dit verlangen, maar moet het 

 tot mijn leedwezen geheel onbevredigd laten. In den catalogus der 

 werktuigen van dit kabinet staat niets dienaangaande opgeteekend. Ook 

 den hoogleeraar e. van eees, die sedert 1838 tot voor kort de bestuurder 

 van dit kabinet is geweest , is daaromtrent niets bekend , dan alleen dat 

 de kist met de daarin bevatte glazen zich reeds aldaar bevond , toen hij 

 het bestuur van het kabinet aanvaardde. Zijn voorganger , g. moll , 

 heeft voorzeker ook niet geweten , dat dit glas zoo na onder zijn be- 

 reik lag. 



Indien hij het geweten had , dan zoude hij , die naar aanleiding der 

 aanteekeningen van van swtnden en van eigene nasporingen eene uitmun- 

 tende verhandeling over de vroegste geschiedenis der verrekijkers schreef, 

 zonder eenigen twijfel daarvan ergens gewag hebben gemaakt. 



MoLL aanvaardde het bestuur van het physisch kabinet in 1815; 

 indien dus, hetgeen waarschijnlijk is, de lens zich toen reeds in het 

 kabinet bi^-ond, dan is er meer dan een halve eeuw voorbijgegaan, zonder 

 dat iemand het bestaan van dit merkwaardig stuk vermoedde. Dat het 

 niet vroeger teruggevonden werd , kan trouwens niet verwonderen. Eene 



