DE MAMMOUT. 357 



alleen over. Maar ook deze verdwijnen. „In Jakiitsk — zegt wean- 

 GEL — zoekt het oog vergeefs naar eenen boom of zelfs naar een groene 

 struik , niets verkondigt hier de aanwezigheid van den korten zomer , 

 dan de afwezigheid van sneeuw." En geen wonder, want de bodem 

 rondom het op 62' j^.Br. gelegen lakutsk is tot eene diepte van omstreeks 

 150 'Ned. ellen geheel bevroren ; hij ontdooit gedurende den korten 

 zomer slechts tot weinige voeten onder de oppervlakte en de gemiddelde 

 temperatuur des jaars bedraagt — 7^,6 C. Desniettegenstaande vond wean- 

 GEL op zijne reize noordwaarts , nog op eenigen afstand van lakutsk , 

 dennen- en larixboomen langs den oever der Lena en hier en daar in 

 de dalen eenen krachtigen grasgroei. J^og noordelijker evenwel houdt 

 alle boomgroei geheel op , en men kan onmogelijk inzien, hoe zulke groote 

 dieren als de Mammouten , wier bestaan , te oordeelen naar al hetgeen 

 wij weten , aan het bestaan van groote bosschen gebonden was , hebben 

 kunnen leven tot in de nabijheid der IJszee , op 72^ N.Br. , waar hunne 

 lijken gevonden zijn. Dat zij echter werkelijk tot zoover zijn doorge- 

 drongen, bewijst de toestand, waarin die lijken gevonden zijn, terwijl 

 de omstandigheid , dat deze doorgaans regtop staan , het zeer waar- 

 schijnlijk maakt , dat de dieren den dood gevonden hebben door te ver- 

 zakken in den weeken , moerassigen bodem. 



Bij de verklaring van dit voorzeker hoogst opmerkelijke feit moet 

 men in de eerste plaats in het oog houden, dat het vinden van IVIam- 

 moutlijken aldaar nog volstrekt niet bewijst, dat de dieren zich gedu- 

 rende het geheele jaar , dus ook des winters , op die hooge noordelijke 

 breedten ophielden. Integendeel, men mag veilig aannemen, dat zij 

 deden wat de hedendaagsche Bisons , Muskus-ossen , Eendieren en Elan- 

 den nog doen, dat zij namelijk daarheen verhuisden waar het meeste 

 voedsel voor hen te vinden was en derhalve alleen des zomers hunne 

 meer zuidelijke overwinteringsplaatsen verlieten en groote togten naar 

 het noorden deden. Zoo als echter thans de vegetatie van die streken 

 is, zoude daar ook des zomers weinig voor hen te vinden zijn, daar 

 het niet waarschijnlijk is, dat zij, evenals do genoemde herkaau- 

 wende dieren , de laag groeijende planten aten , die daar thans nog 

 groeijen. 



Inderdaad moet men wel tot het besluit komen , dat het klimaat 

 van noordelijk Siberië sedert den tijd , waarin Mammout-kudden daar 

 rondzwierven , eene aanmerkelijke verandering heeft ondergaan , al is 



