DE MAMMOUT. 369 



ontologie leert ons, dat, van het begin der organische schepping af, 

 gestadig soorten verdwenen en door nieuwe vervangen zijn, — doch er 

 is althans ééne oorzaak van dit uitsterven der soorten , welke men met 

 zekerheid door de ondervinding kent , en die oorzaak is : de mensch 

 zelf. Overal waar eens menschelijke bevolking in aanraking komt met 

 de in het wild levende dieren , nemen deze allengs voor hem de wijk 

 en worden in sommige gevallen geheel uitgedelgd. Zoo zijn de olifan- 

 ten , die in den tijd d^ Carthagers nog in noordelijk Afrika leefden , 

 thans ver naar het midden en zuiden van dit werelddeel verdrongen. 

 Eendieren , Elanden en Muskus-ossen , die eenmaal tot in zuidelijk 

 Frankrijk geleefd hebben , komen thans slechts in het hooge noorden 

 voor , laatstgenoemden alleen in de poolstreek van Noord- Amerika. De 

 Urus, dien Caesar nog in de bosschen van Germanië en Gallië zag, 

 heeft opgehouden te bestaan ; de Europesche Bison zoude reeds lang 

 dit voorbeeld gevolgd hebben , indien hij geen schuilplaats onder de 

 hoede der Eussische regering in de bosschen van Lithauwen had ge- 

 vonden. De nog voor een paar eeuwen talrijke Bevers in Europa en 

 noordelijk Azië zijn reeds zoozeer in aantal verminderd, dat men hun 

 geheel verdwijnen uit de oude wereld eerlang kan te gemoet zien. 

 Ook de zoogdieren in de zee en langs de kusten deelen in hetzelfde 

 lot ; de Walvisschen , Zeehonden en "Walrussen der noordelijke zeeën 

 zijn op verre na niet zoo talrijk meer als zij vroeger waren, toen de 

 zeevarende volken van westelijk Europa pas begonnen daarop jagt te 

 maken, en de Stellersche Zeekoe, een reusachtig dier, dat nog in het 

 midden der vorige eeuw langs de kusten van Kamschatka en van de 

 Aleutische eilanden voorkwam , is thans spoorloos verdwenen. Is het 

 te veel gewaagd te gissen , dat ook het verdwijnen van den Mammout 

 ten deele aan den mensch moet worden toegeschreven ? De mensch is 

 het eenige wezen , dat de kunst verstaat om vuur te maken en zoo 

 zijn ligchaam door kunstwarmte te beveiligen tegen de winterkoude 

 van een noordelijk klimaat. Doch in land , overdekt met digte bos- 

 schen , gelijk eertijds Europa was , moesten daardoor dikwijls bosch- 

 branden ontstaan , gelijk thans nog in Amerika en ook in de heden- 

 daagsche Siberische bosschen gebeurt. Zulke boschbranden , die zich 

 somtijds over vele vierkante mijlen uitbreiden , vernielen niet alleen de 

 boomen , maar verjagen ook al de boschbewoners , die daardoor van hun 

 voedsel beroofd worden of in den brand omkomen. 



1867. 24 



