16 HERSENEN EST ZIEL. 



wiens hersenen met die van den mensch zeer veel overeenkomst heb- 

 ben , in geestelijk opzigt beneden , verre beneden den hond en den 

 olifant staat. En toch bij deze laatste dieren wijken de hersenen van 

 die des menschen in bouw aanzienlijk af. 



Ook hier vestigen we de aandacht op het feit , dat het zeer moeijelijk 

 is in het algemeen aan eenig dier zijne plaats in geestelijk opzigt aan 

 te wijzen. Maar wat hiervan zij , we mogen wel als regel stellen , dat 

 de mensch in dit opzigt hooger staat dan de aap. 



Wat de gedaante van de hersenen betreft , vesalius zeide opgemerkt 

 te hebben, dat zij afhangt van de gedaante des schedels en dat deze 

 laatste door de levenswijze van het dier bepaald wordt. 



De onderzoekingen , die wij hier vermeld hebben , leverden weinig be- 

 langrijks op. Maar er waren er anderen , die meer degelijke uitkomsten 

 beloofden. In de oudheid had heeostratus den regel opgesteld , dat de trap 

 van geestelijke ontwikkeling van het aantal hersenwindingen en van de 

 diepte der hersengroeven afhangt. Galenus had ter weerlegging hiervan 

 gewezen op het feit, dat de domme ezel een groot aantal hersenwin- 

 dingen heeft en niet nagenoeg gladde hersenen , gelijk hij volgens dien 

 regel hebben moest. Dit heeft echter desmotjlins en elourens niet be- 

 let den ouden regel weer op te vatten en voor juist te verklaren. 

 Maar leuret is het hierin met hen niet eens, op grond van de ver- 

 schijnsels nl. , dat de herkaauwende dieren minder hersenwindingen dan de 

 knaagdieren hebben , dat het schaap , wat zijne hersenwindingen betreft , 

 den olifant naderbij staat dan de hond het doet , dat de olifant en de apen 

 minder hersenwindingen dan sommige domme zoogdieren hebben. En 

 wat merkwaardig is : leuret en gratiolet vonden , dat de olifant meer 

 hersenwindingen dan de mensch heeft. 



Maar er zijn nog andere bezwaren. Baillarger vond, dat de opper- 

 vlakte der hersenen van eenig dier , vergeleken bij de oppervlakte van het 

 gansche ligchaam , niet in regte , maar in omgekeerde verhouding van de 

 geestontwikkeling staat , en ch. dareste geraakte tot de slotsom , dat het 

 aantal hersenwindingen gelijken tred houdt met het ligchaamsvolu- 

 me van het dier. De hersenen van de saimiri zijn nagenoeg glad. Toch 

 zijn deze kleine dieren volgens v. humboldt en adouin in geestelijk op- 

 zigt volstrekt niet minder bedeeld dan menige groote aap. 



De cavia heeft duidelijke hersenwindingen en is volstrekt niet ver- 

 standiger dan menig knaagdier , dat bijna geene windingen heeft. 



