IN ZIJN LEVEN EN WERKEN GESCHETST. 55 



komst in zijn vaderland, namelijk in 1690. Al had huygens 'ons niets 

 anders nagelaten dan dit eene werk , dan zoude hij zijn naam onsterfe- 

 lijk hebben gemaakt. Wanneer men het leest , dan weet men niet , 

 waarover zich meer te verwonderen, over de helderheid en klaarheid 

 van den stijl , de duidelijkheid der bewijsvoering , de scherpzinnigheid , 

 waarmede schijnbare bezwaren worden opgelost en juist tot staving der 

 theorie dienstbaar gemaakt , of over de wijze , waarop hijygens zijne 

 proeven doet , ten einde op zijne vragen aan de natuur juiste antwoor- 

 den te ontlokken. Slechts over één ding kan men zich dan verwonde- 

 ren , dat namelijk zijne theorie niet dadelijk en algemeen als de eenige 

 ware is erkend en dat er integendeel anderhalve eeuw moest voorbij 

 gaan , voordat yotjng en eresnel de natuurkundigen als het ware dwon- 

 gen haar als de eenige ware te erkennen en de schijnbaar eenvoudigere 

 en daarom meer populaire , maar onjuiste hypothese van newton voor 

 goed te laten varen. 



Het bestek , waarbinnen ik mij wensch te beperken , veroorlooft mij 

 niet dit in bijzonderheden te ontvouwen , maar ik mag niet nalaten te 

 herinneren , dat een gewigtig deel der bewijsvoering van btltygens steunt 

 op de merkwaardige eigenschap van den kalkspaath of het IJslandsch 

 kristal , om , wanneer een lichtstraal daardoor in zekere rigtingen heen- 

 gaat, dezen zich in twee stralen te doen splitsen. Bij dit onderzoek 

 kwam hem zijne eigene mechanische kunstvaardigheid te stade. Hij 

 vond niemand in staat om de stukken IJslandsch kristal naar zijne voor- 

 schriften te slijpen. Toen deed hij het zelf. Het polijsten der opper- 

 vlakte gelukte hem echter slechts gebrekkig , maar hij wist zich te hel- 

 pen : hij kwam daaraan tegemoet door deze met een droppel olie of eiwit 

 in te wrijven. Aan zulke kleine trekken erkent men den echten na- 

 tuuronderzoeker , die, zooals later frinklin zeide, „met de boor moet 

 weten te zagen en met de zaag te boren." 



Aan zijne Dioptrica , reeds , gelijk wij zagen (bl. 36) , in zijne jeugd 

 begonnen , ging huygens gedurende deze laatste jaren van zijn leven 

 gestadig voort te arbeiden. Met hoe groote belangstelling dit werk in de 

 wetenschappelijke wereld werd tegemoet gezien, blijkt uit de aanHUYOENs 

 gerigte brieven , inzonderheid van leibnitz , die er telkens naar vraagt. 



Tevens hield hij zich veel met wiskunde bezig. Het was wederom 

 leibnitz , die er herhaaldelijk aanleiding toe gaf. Deze had in dien tijd 

 de differentiaalrekening of , gelijk men deze toen gewoonlijk noemde , 



