62 CHRISTIAAN HUTGENS , IN ZIJN LEVEN EN WERKEN GESCHETST. 



hij nog steeds met zijne werkzaamheden voort. Doch allengs hegreep 

 hij , dat hij zich tot den dood moest voorbereiden , en hij schreef eigen- 

 handig een uitvoerig testament. Vier maanden later, den 8sten Julij 

 1695 ontsliep hij. 



In dit testament droeg cheistiaan htjygens de zorg voor de uitgave 

 vaa den Cosmotheoros op aan zijnen geliefden broeder constantijn. Deze 

 volgde hem echter reeds in 1697. Het werk verscheen eerst in 1698. 

 Zijne overige nagelaten geschriften en zijne met verschillende geleerden 

 gewisselde brieven legateerde hij aan de akademische bibliotheek te Lei- 

 den , met verzoek aan de professoren de voldee , te Leiden , en fitlle- 

 Nius , te Franeker : „die te willen doorsien , en 't geen daerin soude 

 mogen weesen bequaem om gepubliceert te werden , het selve te willen 

 besorgen ten besten zij sullen connen." De volder en ffllenitjs hebben 

 zich van die eervolle taak op waardige wijze gekweten. In 1703 ver- 

 schenen de Opera posthuma van huygens in eerste uitgave, 's Grave- 

 sande verzamelde vervolgens zijne verspreide geschriften en gaf deze in 

 1724 uit in twee deelen, onder den titel van Opera varia; hierop liet 

 hij in 1728 zijne overige werken, als Opera reliqua , volgen, waarvan 

 de op nieuw gedrukte Opera posthuma de laatste afdeeling uitmaken. 

 Eindelijk gaf p. j. tjylenbroek in 1833 — 1834 in twee boekdeelen de 

 briefwisseling van htiygens met andere geleerden der zeventiende eeuw uit. 



Zoo hebben zich dus verscheidene vaderlandsche geleerden, meerendeels 

 hoogleeraren aan de Leidsche hoogeschool , verdienstelijk gemaakt door 

 hetgeen huygens gedurende zijn leven gewerkt heeft ook voor het nage- 

 slacht te bewaren. In die werken weerspiegelt zich zijn geest. Het is 

 die van een groot man , wiens naam met eerbied , in éénen adem met 

 dien van galilei en van newton, zal genoemd worden, zoolang de natuur- 

 wetenschap zelve in eere gehouden wordt. Groot niet enkel door zijne 

 ontdekkingen op het gebied der zuivere wetenschap, maar ook door de 

 toepassingen, welke hij daarvan gemaakt heeft ten nutte der menschheid. 

 Ik eindig met de woorden van den markies de l'hopital, een der eerste 

 wiskundigen van dien tijd , tot de mijne te maken : 



„La geometrie n'est qu'un jeu d'esprit si on ne 1'applique a la phy- 

 „sique et aux inventions de mécanique , mail il est rare qu'on y reus- 

 „ sisse , et il faut des siècles entiers pour produire un huygens. 



