290 OVER HET KOSMOPOLITISME DER MENSCHENRISSEN. 



veranen , de Pruissen en andere Duitsche volken. Zelfs de Russen 

 hebben , luidens het verslag daaromtrent aan mij gedaan door verschei- 

 den te Wilna gebleven oificieren van gezondheid , naar evenredigheid 

 meer manschappen door de koude verloren dan de Transchen. Wij 

 hebben de Hollanders van het derde regiment grenadiers der garde, 1787 

 man tellende , bijna allen zien omkomen , zoo wel officieren als solda- 

 ten; twee jaren later waren er slechts 41 in Frankrijk teruggekeerd; 

 de twee andere regimenten , bestaande uit mannen die bijna allen in 

 de zuidelijke provinciën van Frankrijk geboren waren , hebben daar- 

 entegen een groot gedeelte hunner manschappen behouden ^)." 



Ik kan niet nalaten bij deze gelegenheid aan te voeren , dat naar 

 mijne ondervinding jonge lieden, die, uit onze Oost- of West-Indische 

 bezittingen gekomen , hier hun eersten winter doorbrengen , weinig of 

 geen hinder van de koude hebben , en er zelfs minder over klagen dan 

 menig in l^ederland geboren en opgevoede jongen. Maar dit blijft zoo 

 niet. Het tweede jaar worden zij gevoeliger voor de koude, en den 

 derden of vierden winter klagen zij er over en wenschen zich in hun 

 warm vaderland terug. Ik meen , doch kan mij niet met zekerheid 

 herinneren , dat die opmerking ook door anderen gemaakt is. Wordt 

 het feit bevestigd , dan zou natuurlijk de ondervinding van de campagne 

 van 1812 niets omtrent de gemakkelijke acclimatatie van zuidelijke 

 Europeërs in het noorden bewijzen. Intusschen kan tegen de groote 

 vermeerdering der Fransche Canadiërs inderdaad niets worden ingebragt, 

 en men mag bij dit feit nog twee andere voegen , te weten in de eerste 

 plaats , dat in onze menageriën de Indische beeren , de jakhalzen en 

 de Indische herten , alle uit warme klimaten afkomstig , gemakkelijker 

 in het leven worden gehouden dan de ijsbeer , de poolvos en het ren- 

 dier , en in de tweede plaats dat wij de meeste onzer exotische ge- 

 wassen , van de salade en de kool af tot onze meeste op den kouden 

 grond groeijende sierplanten toe , niet uit het noorden , maar uit het 

 zuiden hebben ontvangen. 



Maar is dit voorregt der verhuizing van het zuiden naar het noorden 

 aan alle raenschenrassen gemeen ? Men heeft , zegt boudin , reden om 

 dit te betwijfelen , wanneer men bedenkt , dat een regiment negers , in 



') Mémoires de chirurgie militaire et campagnes. Paris 1817, Tom. IV, pag. 

 89—139. 



