TESSEL. 369 



plaats op en neer loopt en somtijds door het venster kijkt naar de kin- 

 deren , als deze alleen zijn, — De naam van dezen wonderbaren gene- 

 zenden boom is afgeleid van een genezende godheid , Hildi , die onder 

 zijne wortels woont. Sinds oude tijden hebben de Denen den vlier 

 geëerd en bemind en hem bij muren en heggen geplant {Thorpe , 

 JVortk Mijth. 2, 167). 



De heilzame werking der vlierbessen is nog gewaardeerd , maar in 

 den voor- christelij ken tijd had de vlier nog andere eigenschappen. Had 

 iemand kiespijn of koorts , hij behoefde slechts een vliertakje in den 

 grond te steken zonder een woord te spreken ; de pijn of koorts bleef 

 dan aan het takje kleven en ging over op hem, die toevallig er het 

 eerst voorbij kwam. De vlier stond in naauwe betrekking tot het 

 podagra. Deze kwaal schijnt in den ouden tijd als vereerend voor den 

 patiënt te zijn aangemerkt, omdat zij een bewijs leverde, dat hij tot 

 de bevoorregte klasse behoorde. Zoodra iemand den eersten aanval van 

 podagra voelde , werd hij met vlierbladen bekranst. Yan daar heette het 

 podagra vroeger ook flerecijn {Fleder-sin). (Geimm, Mytli. 1108, 1122). 



Kon bewezen worden , dat hier te lande een der namen van de groote 

 moedergodin Fleda of Flarda geweest is , dan zou er een licht opgaan 

 over een aantal duistere namen , gelijk Plie , Flevo , Ylaardingen , 

 (Flardinghem) , Yledder, Yelsen (Felisina), Yeluwe , Yelp, en misschien 

 over de geheimzinnige Yelleda , het orakel van Claudius Civilis ; dan 

 zouden wij begrijpen , waarom de woorden Yleer en Yledder later door de 

 christenen tot scheldnamen zijn gemaakt. 



In den Hoogduitschen naam van den vlier is de afkomst duidelijker. 

 Hollunder of Hollar wijst reeds dadelijk op HoUa. 



Yrouw Holda , Holla , Harke , was in de middeleeuwen de aanvoerster 

 der wilde jagt , van de oude natuurgoden , die , nadat zij hunne heer- 

 schappij verloren hadden , als duivelsche wezens, in stormachtige nachten , 

 bij hondgeblaf en akelig gehuil door het luchtruim zwierden en dood 

 en verderf aan het menschdom bragten. En toch was diezelfde Holda 

 in den ouden onbedorven tijd de zegenende en weldoende Huldra , de 

 Hertha van Tacitus , de gevleugelde Hcra of Herke der Saksers , in 

 Kennemerland waarschijnlijk onder den naam van Brechta ') geëerd , de 



') De naam van St. huhertus, den patroon onzer jagers, schijnt weder op eene 

 verdooping in de middeleeuwen te \yjzen. 



1868. 24 



