376 OVEE HAKING-AAS. 



kleurt het vleescli langs de ruggegraat rood. Daarom is voorgeschreven , 

 dat de haring drie dagen in het net moet blijven , opdat al het opge- 

 nomen voedsel verteerd zijn kan , terwijl de visch intusschen geen nieuw 

 voedsel ontvangt. Het laatste kan echter toch plaats grijpen , wanneer 

 zeewinden aas in het aan palen bevestigde net drijven , en de hongerige 

 visch maakt zich natuurlijk die gelegenheid gretig ten nutte en verslindt 

 wat onder zijn bereik komt. Zoo kan dus ook dit voorschrift zijn doel 

 missen , en velen , die de eigenlijke toedragt der zaak niet kennen , 

 verkeeren derhalve in den waan , dat geheel andere oorzaken in het spel 

 en dergelijke voorschriften onnut zijn. 



Wanneer de haring , gedrukt wordende , uit zijnen aars gele drek- 

 stoffen ontlast , dan zegt men , dat hij geel-aas {gulaat) gegeten heeft. 

 Dit aas is niet zeer menigvuldig , en ik heb geene gelegenheid gehad 

 het in de zee te zien; doch door gesprekken met oude visschers ben 

 ik tot de overtuiging gekomen , dat ook dit soort van aas ten deele uit 

 kleine schaaldiertjes bestaat en wel vooral uit geheel doorschijnende 

 copepoden , ten deele en welligt hoofdzakelijk uit larven van ringwor- 

 men en andere wormen , die in ongelooflijke menigte aan onze kust 

 kunnen voorkomen. Zoo heeft mij prof. cue. boeck medegedeeld, dat 

 men bij Christiansand de oppervlakte der zee met kleine worm pj es van 

 slechts een paar strepen lengte bedekt heeft gezien ; zij zwommen 

 levendig rond door middel van gordelsgewijs rondom het ligchaampje 

 geplaatste trilharen. Deze diertjes waren reeds genoeg ontwikkeld om 

 er de jongen van een ringworm , Leucodore ciliata , in te herkennen. 

 De visschers verhaalden mij , dat dit verschijnsel geenszins zeldzaam 

 was , en dat haringen en makreelen zich met die diertjes voedden , 

 alsmede dat het geel-aas grootendeels uit fijne naaldjes bestaat , die 

 wel niet anders kunnen zijn dan de borstel-bundels, waarmede zulke 

 ringworm-larven bezet zijn. Dit soort van aas is merkelijk minder 

 gevaarlijk voor den haring , omdat het zeer spoedig verteert. 



Zwart-aas {svartaat) is daarentegen het gevaarlijkste van alle soorten 

 van aas. Men noemt het ook kruid-aas [Jcrutaat) , omdat men het in de 

 zee als kleine zwarte korreltjes ziet,, die zich aan de oppervlakte 

 bewegen, maar naar beneden zinken, zoodra men hen aanraakt. Dit 

 aas moet vooral in regenachtige jaren voorkomen , wanneer het een korten 

 tijd schoon en helder weder is geworden, zoo als in het vorige jaar het 

 geval was, maar is overigens betrekkelijk zeldzaam. De haring, die 



