18 OVER VLOED EN EB DER ZEE. 



punt e in e' gekomen en de bevreging , die dus liet waterdeeltje op de 

 oppervlakte der aarde heeft gehad , is van e' naar (/. Er heeft dus 

 hier eene strooming plaats naar (/ of naar de lijn mZ , die de middel- 

 punten der aarde en der zon of van het aantrekkend ligchaam vereenigt. 



Zien wij nu wat er moet geschieden met een waterdeeltje , dat zich 

 aan de tegengestelde zijde der aarde bevindt. Een waterdeeltje in h 

 wordt door de zon aangetrokken in de rigting van k naar Z en in de 

 lijn hZ naar ï verplaatst. Daar dit punt nu verder van de zon ver- 

 wijderd is dan het middelpunt m , zoo kan de vei^laatsing van Ji , of 

 de afstand M , niet zoo groot zi^n ah mm' , en de waterdeeltjes moeten 

 dus ten opzigte van de gehecle aarde , als eene massa beschouwd , 

 achterblijven. 



In denzelfden tijd, dat een waterdeeltje door de zon van h naar 

 i verplaatst wordt, zal het door de zwaartekracht der aarde van h 

 naar i' worden getrokken. Het volgt dus nu niet de rigting van hl 

 ook niet die van hl' , maar beweegt zich volgens de rigting der dia- 

 gonaal van het parallelogram hihl' en beschrijft dus de lijn hk en 

 komt in Ie. Daar het punt h zich nu in h' bevindt , zoo heeft dus 

 het waterdeeltje zich op de oppervlakte der aarde van h' naar Je ver- 

 plaatst. Ook op de tegengestelde zijde der aarde bewegen zich dus de 

 waterdeeltjes in de rigting van h' naar Ie en stroomen dus naar de 

 lijn m Z , die de middelpunten der aarde en de zon of het ligchaam Z 

 met elkander verbindt. 



Het water stroomt dus zoowel aan de zijde der aarde , die naar 

 het aantrekkend ligchaam is gekeerd , als aan den tegengestelden kant 

 naar de punten a' en c en op beide punten zal alzoo eene verhoo- 

 ging van den waterspiegel moeten plaats liebben, Yan de tusschen 

 liggende punten h' en d' moet het water wegvloeijen , zoodat aldaar 

 eene verlaging plaats vindt. Het vloeibare gedeelte van den aardbol 

 neemt dus door deze werking den vorm aan ecner ellipsoïde , welks 

 groote as naar hot aantrekkend ligchaam gekeerd is. 



Daar nu beide hemelligchamen , de zon en de maan, eene zoodanige 

 werking op de aarde uitoefenen, zoo bestaan er alzoo twee zulke ver- 

 hoogingen van den waterstand of vloedgolven, waarvan de een, door 

 de zon te weeg gebragt, deze in haren schijnbaren loop volgt en dus 

 in 24 uur tweemalen plaats vindt , terwijl de andere , die door de 

 maan wordt veroorzaakt , gedurende haren schijnbaren omloop in 24 u. 

 50' tweemaal wordt waargenomen. 



