84 DE JONGSTE ONDERZOEKINGEN OMTRENT DE AFMETINGEN 



ten uitvoer gebragt. Kort nadat wheatstone, in het jaar 1834, met 

 zijnen snelronddraaij enden spiegel , voor het bepalen van zeer kleine 

 tijdsveiioopen , was te voorschijn getreden , kwam arago op het denk- 

 beeld om , met een en toestel van denzelfden aard , de snelheid van 

 het licht regtstreeks te bepalen , door zijne voortplanting over eene 

 der enge ruimten , die wij op de aarde kunnen overzien. Fizeatj werd 

 daardoor tot de uitvinding van den toestel geleid , waarmede hij , in 

 in het jaar 1849 , inderdaad de snelheid van het licht op aardsche 

 voorwerpen bepaalde en die weldra , onder medewerking van arago , 

 op kosten van den staat, in het groot werd ten uitvoer gebragt. 

 Arago werd door de zwakte van zijn gezigt verhinderd waarnemin- 

 gen met dien toestel te volbrengen en fizeau liet hem tot heden , 

 zonder bekende redenen , ongebruikt liggen. Inmiddels vervaardigde 

 zich EoucAULT ecu nog meer volkomen werktuig voor hetzelfde doel 

 en de reeks daarmede volbragte waarnemingen , die door hem in het 

 jaar 1862 werd bekend gemaakt, kan inderdaad niet genoeg bewonderd 

 worden. Poucatjlt bepaalde regtstreeks het naauwelijks uitspreekbaar 

 klein gedeelte eener secunde , dat het licht behoeft om eene ruimte 

 te doorloopen van niet meer dan 20 ellen. ^N'aar aanleiding hiervan 

 bevond hij dat het licht, in ééne secunde, eene ruimte van 298 mil- 

 lioenen ellen doorloopt , en , door do bekende aberratie der hemel- 

 lichten , liet zich hieruit de snelheid der aarde in hare loopbaan , 

 haren afstand tot de zon en de parallaxis der laatstgenoemde afleiden. 

 Naar de einduitkomst , door fotjcaijlt verkregen , moet de parallaxis der 

 zon 8 ".8 6 bedragen '). Die einduitkomst rust op 20 afzonderlijke bepa- 

 lingen , welke veel beter met elkander overeenstemden , dan dit ooit 

 met bepalingen van de parallaxis der zon het geval Avas geweest en als 

 men mag aannemen , dat in zijne handelwijze geene bron van stand- 

 vastige fouten lag , zoo moet men aan de parallaxis der zon , door hem 

 bepaald , wel een' zeer hoogen graad van zekerheid toekennen. Zij was 

 in eene schoone overeenstemming met de theoriën van hansen en lever- 

 RiER en verschilde , even als deze , kennelijk van de regtstreeksche be- 

 paling , die de hoogste waarde hebben moest. 



') De ruimte laat mij hier volstrekt niet toe omtrent deze schoone onderzoekingen 

 van AiiAGo", iTZKAU en roucAULT in eenige bijzonderheden te treden. Met groote 

 uitvoerigheid wordt daarover gehandeld in de Notlce sur la vitesse de la lumitre ^ par 

 M. UELAUNAY, Opgenomen in het Anuuaire pour l'an 1SQ6 , puölié par Ie Bureau des 

 Longitudes. 



