112 HOOG-AZië TJIT EEN NATUUR- 



De Bara Lacha , de laagste pas in den Himalaya , is hooger dan de 

 hoogste pas in de Andes , daar de hoogste Andes-passen Alto de Toledo 

 en Lagunillas slechts eene hoogte van 15,590 voet bereiken. De 

 hoogste pas der Alpen is de Meuwe "Weiss-Thor , die 12,136 voet 

 hoog is. 



Y. WATEESTELSEL. 



Hoog- Azië is rijk aan bronnen van allerhanden aard , aan koude zoo- 

 wel als aan heete. Zij ontspringen onder de meest verschillende om- 

 standigheden en komen nog voor op eene hoogte van meer dan 17,000 

 voet. De hoogste door ons waargenomene — en ook wel de hoogste , 

 tot heden toe bekende koude bron der aarde , — ligt in Thibet op de 

 noordelijke helling van den I'bi Gamiri-top, 17,650 voet boven het 

 vlak der zee. In den Himalaya was de hoogste , door ons ontdekte 

 bron aan de helling van den Kyüngar-pas , namelijk op 15,920 voet. 

 YoN HUMBOLDT bcschrijft als de hoogst gelegene koude bron van het 

 Andes- gebergte de „Ladera de Callud" (15,526 voet) , in de Alpen is tot 

 heden toe geene koude bron op eene grootere hoogte dan die van 10,440 

 voet aangetroffen geworden. 



In geen deel van Hoog- Azië zijn de bronnen zoo waterrijk als in Kash- 

 mir ; sommige worden voor zoo heilig gehouden , dat op bepaalde tijdstip- 

 pen duizenden eene bedevaart daarheen doen. Maar niet alleen eenige der 

 koude bronnen zijn een voorwerp der vereering , maar ook in het 

 bijzonder genoegzaam alle heete bronnen , in wier nabijheid steeds eenige 

 tempels gebouwd zijn , hoewel bijna geen enkele dezer heete bronnen op 

 de eene of andere wijze omsloten is. Dit heeft voor den natuuronderzoeker 

 het voordeel , dat hij het te voorschijn komen , het uitvloeijen en op- 

 borrelen der bronnen geheel anders kan waarnemen en nagaan dan bij 

 ons in Europa , waar de oorsprong van de meeste heete bronnen , aan- 

 gezien deze gemetseld zijn , zelden toegankelijk is. 



Tegenwoordig kennen wij in Hoog- Azië 52 plaatsen , waar heete bron- 

 nen ontspringen , d. i. zulke bronnen , die de gemiddelde temperatuur der 

 lucht op do plaats waar zij voorkomen aanmerkelijk overtreffen. Bijna op 

 ieder der 52 plaatsen bevindt zich eene reeks van verschillende heete 

 bronnen , op sommige plaatsen zelfs tien tot vijftien. 



In Hoog- Azië zijn de meest beroemde heete bronnen die te Badrinoth , 

 te Jamnotri en te Maniharn; de laatste, gelegen in een naauw dal van Külu 



