EN GEOGRAPHISCH OOGPUNT GESCHETST. 141 



veroorlooft jaar uit, jaar in zelfs op eene hoogte van 16,400 voet 

 zich. op te houden. Tegen de opgave van caemoy getuigt nog de om- 

 standigheid , dat in Thibet , hetwelk groote kudden van uitstekende 

 schapen bezit , geene der weideplaatsen , naar welke zij verre van de 

 dorpen in den zomer gedreven worden, hooger gelegen is dan 16,400 

 voet. Wanneer Thibet ook op nog grootere hoogten landerijen oplevert , 

 voorzien van het zachtste en beste voedergras, schijnbaar in ieder 

 opzigt uitstekend voor eene weide geschikt , dan worden deze toch niet 

 door de herders bezocht. Oogenschijnlijk zijn zij te hoog , de invloed 

 der verminderde luchtdrukking laat zich dadelijk bemerken. Wilde men 

 het wagen langen tijd op zulke hoogten te vertoeven , zoo zou zulks 

 zeer zeker een schadelijken invloed uitoefenen op het organisme, dat 

 hiervoor niet berekend is. Yoor kortere tijdperken , zelfs voor tien tot 

 twaalf dagen, kan wel is waar de hoogte van 16,400 voet nog aanmer- 

 kelijk overschreden worden , hoewel niet zonder een herhaalde onge- 

 steldheid ten gevolge te hebben , doch zonder voortdurenden invloed op 

 de gezondheid van den mensch. Hiervan hebben wij ons zelve over- 

 tuigd , want toen wij de gietscher-groep van den I'bi Gamin in Thibet 

 onderzochten , legerden en sliepen wij , vergezeld van acht of tien men- 

 sehen, van den 13 tot den 23 Augustus 1855 op buitengewoon groote , 

 wel uiterst zelden bezochte hoogten. Gedurende deze 10 dagen was 

 onze laagst gelegene legerplaats op 16,642 voet, onze hoogste op 

 19,326 voet; dit is, zooals ik met de meeste juistheid kan opgeven, de 

 grootste hoogte , op welke tot heden toe een Europeaan een nacht 

 doorbrag-t; twee legerplaatsen waren op eene hoogte van over de 18,300 

 voet en de overige tusschen 17,000 en 18,000 voet. 



X. HANDEL EN STAATKUNDIGE TOESTAND. 



Terwijl wij in den Himalaya uitgebreide akkers, een door de inboor- 

 lingen niet te verbruiken voorraad van graan , bouwmateriaal , heerlijke 

 bosschen en metalen in overvloed vinden , is Thibet , ten gevolge zijner 

 hoogc ligging en zijn daarmede verbonden droog klimaat , niet in staat 

 jaarlijks het koorn voort te brengen , hetwelk het voor zijne behoeften 

 noodig heeft. Eensdeels zijn de naauwe , steile dalen , waardoor brui- 

 schende rivieren stroomen , niet geschikt voor weiden en veeteelt , 

 anderendeels ontbreekt een hoofdvereischte voor het menschelijk leven , 

 het zout, bijna geheel en al. Thibet daarentegen heeft overvloed van 



