172 DE VOOEZOEGEN TOT INSTANDHOUDING 



danige losse gronden minder tegenstand ontmoeten. Maar hierdoor juist 

 hebben zij , in zoodanige minder vruchtbare gronden , eene grootere 

 uitgestrektheid lands tot hunne voeding beschikbaar en werken zij mede 

 om al te losse gronden te helpen bevestigen. Zoo zal het zand- 

 Rietgras ( Carex arenaria) , met zijne waterpas voortkruipende en uit 

 iedere geleding op nieuw vezels uitschietende wortelspruiten , eene 

 zeer groote uitgestrektheid van het , anders zoo bewegelijk en ligt 

 verstuivend zand onzer duinen en heiden , als met een aaneengeschakeld 

 net , te zamen houden. Worden nu die wortelspruiten (zijtakken van den 

 wortelstok) door het afwaaijen van het zand ontbloot, zoo wordt hare 

 verrigting als die van eene over het zand kruipende steng. "Worden 

 zij daarentegen weder met zand overstoven , zoo werken zij weder als 

 een onderaardsche wortelstok en zenden uit elke geleding wortels naar 

 beneden en stengspruiten naar boven waarts uit. 



In vastere gronden hebben de wortels (de wortelstok daarmede onder 

 gerekend) eene mindere uitgebreidheid , maar kunnen ook in eene kleinere 

 plek grond genoegzaam voedsel vinden. 



De steng is in alle planten aanwezig , in welke de wortel onder- 

 scheidenlijk te zien is en wordt mede zeer dikwijls , in beginsel , reeds 

 in het zaad gezien. Zij groeit in verschillende rigtingen , doch niet 

 naar den grond toe, met enkele uitzonderingen, b. v. de jonge tak- 

 ken van treurboomen , of als zij door onoverkomelijke beletselen in 

 haren opgroei verhinderd wordt. Dan wijkt zij tijdelijk van hare oor- 

 spronkelijke rigting af , om die dadelijk te hernemen , zoodra de om- 

 standigheden dit toelaten. Ook in den stam wordt voedsel voor latere 

 vormingen nedergelegd , inzonderheid in het merg. Bij de eerste op- 

 neming der sappen door de boomen in het voorjaar worden de vochten 

 in den stam opgenomen , werken op de daarin nedergelegde meelachtige 

 voedseldeelen , welke zij in eene suikerachtige stof omzetten , die tot 

 voeding dient, doch die ook wel door den mensch tot eene wijnachtige 

 vloeistof , zooals in den berkenwijn of tot suiker , zooals in den suiker- 

 ahorn enz. verbruikt wordt. De sago , die wij van de Palmboomen 

 gebruiken, is eigenlijk tot voeding van de vrucht dezer boomen be- 

 stemd. In het algemeen mag dan ook worden aangenomen , dat vele 

 en daaronder de meest voedzame declen , die wij uit het plantenrijk 

 trekken , die zijn , welke eigenlijk tot voeding van de aanstaande plant 

 of plantendeelen bestemd zijn. 



