178 DE VOOEZORGEN ÏOT INSTANDHOUDING 



pylè) genoemd en vereischt in het bijzonder onze aandacht. Met dat 

 indringen der stuifmeelbuisj es begint het leven van het zaad en wel 

 juist met dat deel , dat later het allereerst noodig zijn zal. Immers , 

 de top van den wortel is juist naar dit poortje toegewend , zoo 

 zelfs dat men , in twijfelachtige gevallen , de juiste plaats van dit 

 likteeken juist door die punt van den wortel vindt aangewezen. Bij 

 de eerste vorming van het zaad is alzoo reeds voorbereid , dat de wor- 

 tel , die later het eerst te pas komt , ook het eerst gevormd wordt en 

 met zijn top naar buiten gewend is , ten einde dadelijk bij de ontkieming 

 naar buiten te treden. Zoo is er, lang van te voren , reeds voor de 

 toekomst gezorgd. 



Voedsel voor de aanstaande plant is binnen in het zaad bevat , hetzij 

 in dikke meelachtige zaadlobben , zooals in de erwten enz. , hetzij in 

 het kiemwit , zoo als in de boekweit , de granen enz. Dat voedsel is 

 in dien vorm aanwezig , dat het lang , soms j aren lang , zonder bederf , 

 bewaard kan blijven, doch altoos dadelijk voorhanden om de jonge 

 plant bij de kieming in leven te houden , tot zoo lang zij zelve in 

 hare eigene behoeften voorzien kan. 



Velerlei zijn de hulpmiddelen , waardoor het zaad welbekleed en 

 alzoo voor langdurige bewaring geschikt wordt , door eene dikke , vaak 

 lederachtige zaadhuid of andere bekleedsels, welke weerstand bieden 

 aan de spijsvertering van vele dieren , waardoor de zaden te gelijk met 

 de uitwerpselen der dieren overal verspreid worden , of waardoor het 

 zaad , of de geheele vrucht , ongeschonden aan de oppervlakte van stroom 

 en zeeën ronddrijft en ontkiemt , zoodra het op de aarde is aange- 

 spoeld. Zoo ontstaat de kokosboom , die in zilte gronden leven kan , 

 aan de oevers van pas uit zee verrijzende eilanden. Zoo ontkiemen 

 Westindische zaden, door den grooten golfstroom des oceaans aange- 

 voerd, aan de kusten van Ierland en !N"oorwegen. 



Weder andere vruchten en zaden zijn voorzien van haken, vleugels 

 of andere aanhangselen , waardoor zij zich heinde en verre verspreiden. 

 Hiermede staat het voorkomen der planten op de aarde in verband , of 

 zij namelijk , door bovengenoemde hulpmiddelen eene verspreide , dan wel , 

 in het geval dat de zaden digt bij de plaats waar zij gevormd zijn, 

 nedervallen , eene gezellige groei wij ze vertoonen. Zoo zullen Eik en 

 Beuk gezellig bijeen groeijen ; de Paardebloem daarentegen verspreid 

 voorkomen. 



