242 SEBALD JTJSTINÜS BEUGMANS. 



botanie , cliemie en natuurlijke historie en daarenboven inspecteur-gene- 

 raal van de militaire geneeskundige dienst , behalve eene menigte 

 andere bezigheden , die hem waren opgedragen , of die hij vrijwillig op 

 zich nam. Het is bezwaarlijk te verklaren , hoe één mensch zich op zoo 

 velerlei wijzen verdienstelijk kon maken en den tijd kon uitkoopen om 

 voor "dat alles werkzaam te kunnen zijn. Maar wat nog bewonderings- 

 waardiger is en nog moeijelijker te bevatten , is dat de hoogleeraar te 

 midden van al die bemoeijingen nimmer in zijn ijver verflaauwde en 

 steeds zóó onderwees , dat zijne leerlingen niet vermoeden konden , dat 

 hij eenigen anderen post bekleedde dan dien van docent der natuurkun- 

 dige wetenschappen aan de hoogeschool. 



Voorstander van waarheid en vrijheid maakte hij door zijn ongedwon- 

 gen voordragt en rondborstige taal een diepen indruk op zijne studenten. 



Merkwaardig, schrijft de hoogleeraar van dee boon mesch in zijne 

 lofrede op sebaldijs jtjstinus betjgmans , merkwaardig en den man ken- 

 schetsende is een der antwoorden van beugmans op de vraag van keizer 

 napoleon op de audiëntie te Leyden , aan de hoogleeraren in de genees- 

 kunde gedaan : „ a quel systême vous attachez vous , de boeehaave ou 

 de beown." „Sire nous professeurs cherchons la vérité partout." Als hij 

 de verdiensten van andere geleerden te vermelden had , was het alsof 

 zij hem tot hunne lofredenaars hadden gekozen. 



Als hij van den tegenstand gewaagde dien nieuwe uitvindingen hadden 

 te overwinnen , was hij de moedige verdediger der uitvinders. Eerst , 

 zeide hij dan , waren , zoo beweerde men , de uitvindingen niet waar. 

 En als men de tegenstanders van de waarheid overtuigd had, heette 

 het : de uitvindingen waren niet nieuw. 



Vooral Nederlandsche geleerden plagt hij met welgevallen te roemen 

 en zoo dikwijls het onzen boeehaave gold, was hij in zijn lof nooit 

 uitgesproken. 



Stelselzucht , eenzijdigheid, partijschap waren hem onverdragelijk. 

 Hoe dikwijls hoorden wij het hem uitspreken : amor systematis est 

 sepulcrum veritatis. Stelselzucht is het graf der waarheid. 



Hoe dikwijls hoorden wij hem de verdiensten prijzen van vroegere 

 geleerden en beoefenaars der wetenschap, terwijl hij, als echt liberaal, 

 zijne tijdgenooten , de nieuweren, huldigde en voor oud en nieuw ge- 

 lijke achting betoonde. 



Toen de partijschappen, zegt de hoogleeraar van dee boon mesch, 



